Tërmeti në Shqipëri nxori në pah mashtrimet në tregun e banesave

Mirë se vini në Republikën e Përzierësve të Betonit!” Mirela Jorgos, aktiviste dhe avokate, mund t’i falet një sarkazëm e vogël, një ditë pas tërmetit që goditi Shqipërinë, lëkundja më e fortë në 40 vjet. Solidariteti është i përzier me zemërim pas një tragjedie që mund të ishte shmangur, të paktën pjesërisht. Një avokate dhe aktivist, Jorgo ka qenë ka prekur nga afër luftën kundër spekulimeve të pasurive të patundshme në Durrës, qyteti më i shkatërruar nga tërmeti, për shumë vite.

Ajo ishte një ndër drejtueset e betejës ligjore kundër “Veliera”, projekti aq i debatueshëm urbanistik me vlerë 4,6 milionë i bashkisë së Durrësit në prill 2016. Qëllimi i projektit ishte rizhvillimi i një sipërfaqe prej 12 mijë metrash katrorë përpara portit të qytetit. Një plan që u kundërshtua fort nga aktivistët, arkeologët dhe gjeologët shqiptarë, që prej fillimit. Por protestat e tyre nuk patën sukses.

Pasi filloi puna në nëntor 2017, gjetjet arkeologjike në formën e mureve dhe një varrezë e vjetër u zbuluan pranë Kullës Veneciane, kalasë së qytetit. Tani, këto gjetje janë në rrezik të humbasin nën betonit nga ndërtuesit e pasur e të paligjshëm. Ky fenomen është një plagë që po shkatërron territorin shqiptar kudo, nga Durrësi në Tiranë dhe nga Fieri në Vlorë. Sipas të dhënave nga Instituti Shqiptar i Statistikave (INSTAT), vetëm në vitin 2017, në Shqipëri janë dhënë 819 leje ndërtimi, 105 prej të cilave vetëm në Durrës, duke e vendosur në vendin e tretë pas Tiranës dhe Fierit. Kjo ishte një rritje prej 88.3% në krahasim me një vit më parë.

Vitin e kaluar, rreziku i zhvillimeve abuzive të pasurive të patundshme mori kritika nga Fondi Monetar Ndërkombëtar (FMN), i cili i kërkoi Tiranës të pezullonte disa projekte në kanalizime sepse ato ishin miratuar në mënyrë të paligjshme.”Çdo koncesion, duke përfshirë disa kryesorë të kohëve të fundit, del nga një garë jo shumë formale” deklaroi një përfaqësues i FMN, duke theksuar nevojën për një analizë më të plotë të përfitimit dhe kostos që do të merrte parasysh borxhin publik. Por edhe këto rekomandime ranë në vesh të shurdhër.

“Qeveria Rama nuk ka bërë asgjë në vitet e fundit, por e mbyti Shqipërinë me beton. Sot, ne po korrim vetëm frytet e këtyre zgjedhjeve”,- thotë Jorgo.

Këto zgjedhje e kanë shkatërruar zonën bregdetare me resortet e panumërta dhe shtëpitë e banimit të ndërtuara mbi shkëmbinj me pamje nga Adriatiku pa asnjë marrë parasysh sitet arkeologjike, pa ndonjë plan ndërtimi të qëndrueshëm dhe pa marrë parasysh brishtësinë hidro-gjeologjike të një vendi të pasur me lumenj dhe male.

Bashkia e Durrësit ka qenë një nga përfituesit kryesorë të programit “Rilindja Urbane” e financuar nga qeveria Rama përmes Fondit të Zhvillimit Rajonal. Nga viti 2014 deri në 2017, Durrësi mori mbi 22.4 milion EUR për të zbatuar 29 projekte. Nga këto, Veliera është bërë kryesorja, për arrogancën e spekulatorëve të pasurive të patundshme që nuk do të ndalen edhe nëse shkatërrojnë trashëgiminë kulturore të qytetit.

Jorgo e humbi këtë betejë. Sot, para rrënojave që të një prej qyteteve më të vjetra shqiptare, ajo është më e zemëruar se kurrë. Kjo, sepse pas kësaj situate, qëndron  një zgjedhje shumë e qartë politike, në një vend po shkon drejt shkatërrimit. Pas kësaj zgjedhjeje nuk qëndron vetëm lakmia e zhvilluesve të pasurive të patundshme, por, mbi të gjitha, aktivitetet e pastrimit të parave të krimit të organizuar, që e ka rritur në mënyrë dramatike ndikimin e tij në vend vitet e fundit, shpeshherë krah për krah me klasën qeverisëse.

Jorgo nuk e fsheh zhgënjimin e saj, sidomos me kryeministrin socialist të vendit, i cili “premtoi një të ardhme të ndritur për Shqipërinë, por përkundrazi e ka çuar vendin të paktën 30 vjet pas. Njerëzit vazhdojnë të largohen,” shton Jorgo. “Nuk ka drejtësi, nuk ka shpresë. Këtu mund të shihni të dyja realitetet e Shqipërisë, atë të mashtrimeve të pasurive të patundshme nga të fuqishmit dhe ai i njerëzve të thjeshtë që jetojnë me 200 mijë lek në muaj. Unë nuk e di nëse ky do të jetë fundi i Edi Ramës, por ai me siguri nuk ka asgjë më shumë për të ofruar këtë vend. Asgjë përveç betonizimit.”

Burimi: https://www.albaniandailynews.com/index.php?idm=38068&mod=2