U nda nga jeta akademiku i njohur Kolec Topalli

U nda nga jeta në moshën 80-vjeçare akademiku i njohur shqiptar Kolec Topalli.

Ai njihet për publikimin e “Fjalori etimologjik i gjuhës shqipe”, për të cilën punoi rreth 45 vjet në fushën e albanologjisë. Topalli lindi në Shkodër më 4 dhjetor të vitit 1938.

Biografia e tij:

Punën shkencore e ka nisur në fillim të viteve ’70, duke u përqendruar në fushën e historisë së gjuhës shqipe. Ka dhënë leksione dhe ka mbajtur konferenca shkencore për historinë e gjuhës shqipe në Kosovë, Maqedoni e Mal të Zi, si edhe në disa universitete e qendra shkencore jashtë vendit (Kozencë, Romë, Lecce, Palermo, Bari, Napoli, Mynhen, San-Peterburg, Detroit, Bukuresht, Zagreb, Glaskow, Krakov, Riga etj.). Ka botuar artikuj shkencorë në disa revista të huaja (Gjermani, Itali, Rumani, Bullgari, Rusi, Kroaci etj.); ka referuar në shumë simpoziume e seminare ndërkombëtare dhe është anëtar i redaksive të disa revistave. Për 15 vjet radhazi (1994-2009) ka dhënë leksionet e Fonetikës historike në Fakultetin e Filologjisë të Universitetit të Tiranës. Për kontributin e tij në fushën e arsimit, në vitin 1993 është nderuar me titullin e lartë “Mësues i Popullit” dhe për meritat në fushën e shkencës, në vitin 1994 ka marrë titullin shkencor “Drejtues kërkimesh” (“Profesor”).

Është zgjedhur anëtar i Akademisë së Shkencave në korrik të vitit 2008; rektor i shkollës së lartë “Gjon Buzuku” Shkodër në vitin 2010; anëtar i Akademisë së Shkencave dhe Arteve të Kosovës në vitin 2012. Vepra “Fonetika historike e gjuhës shqipe” është nderuar me çmimet “Ekselenca Shqiptare 2007” dhe “Çmimi i Albanologjisë 2008”. Më 2011 ka botuar veprën “Gramatikë historike e gjuhës shqipe” dhe është shpallur fitues i çmimit të Akademisë KULT 2012 për librin studimor më të mirë të vitit. Ka përfunduar veprën “Fjalor etimologjik i gjuhës shqipe” që do të botohet në vitin 2015. Publikime (Monografi, Vepra kolektive, Përmbledhje studimesh)

VEPRA TË BOTUARA

1) GRAMATIKË HISTORIKE E GJUHËS SHQIPE, Shtëpia botuese “Kristalina”, Tiranë, 2011, 1740 f.

2) BAZAT E GRAMATIKËS HISTORIKE TË GJUHËS SHQIPE, Shtëpia botuese e librit universitar, Tiranë,2011, 301 f.

3) SISTEMI FOLJOR I GJUHËS SHQIPE, Shtëpia botuese “Plejad”, Tiranë, 2010, 667 f.

4) SISTEMI RASOR I EMRAVE TË SHQIPES, Shtëpia botuese “Plejad”, Tiranë, 2009, 470 f.

5) NYJAT E SHQIPES, Shtëpia botuese “Toena”, Tiranë, 2009, 380 f.

6) EVOLUCIONI HISTORIK I PËREMRAVE TË SHQIPES, Qendra Ndërkombëtare e Kulturës “Pjetër

Arbnori”, Tiranë, 2008, 296 f.

7) RICERCHE SULLA STORIA DELL’ACCENTO IN ALBANESE, Università della Calabria, Cosenza, 2007, 234 f.

8) FONETIKA HISTORIKE E GJUHËS SHQIPE, Shtëpia botuese “Dituria”, 2007, 712 f.

9) BAZAT E FONETIKËS HISTORIKE TË GJUHËS SHQIPE. Shtëpia botuese e librit universitar. Tiranë, 2005, 174 f.

10) DUKURITË FONETIKE TË SISTEMIT BASHKËTINGËLLOR, Shtëpia botuese “Mësonjëtorja”, Tiranë, 2004, 330 f.

11) FËRKIMORET E AFRIKATET E GJUHËS SHQIPE, Shtëpia botuese “Dita 2000”, Tiranë, 2003, 388f.

12) MBYLLTORET E GJUHËS SHQIPE, Shtëpia botuese “Gjergj Fishta”, Tiranë, 2002, 388 f.

13) SONANTET E GJUHËS SHQIPE, Shtëpia botuese “Mësonjëtorja”, Tiranë, 2001, 466 f.

14) SHNDËRRIME HISTORIKE NË SISTEMIN ZANOR TË GJUHËS SHQIPE, Shtëpia botuese “Toena”, Tiranë, 2000, 456 f.

15) ZHVILLIMI HISTORIK I DIFTONGJEVE NË GJUHËN SHQIPE, Shtëpia botuese “Toena”, Tiranë, 1998, 418 f.

16) PËR HISTORINË E HUNDORËSISË SË ZANOREVE, Shtëpia botuese enciklopedike, Tiranë, 1996, 196 f.

17) THEKSI NË GJUHËN SHQIPE, Shtëpia botuese enciklopedike, Tiranë, 1995, 532 f.