Biseda Xi-Trump: Kujdes me armët për Tajvanin, thekson lideri kinez

Lideri kinez Xi Jinping e ka cilësuar Tajvanin si “çështjen më të rëndësishme” në marrëdhëniet Kinë-SHBA gjatë një bisede telefonike me Presidentin amerikan Donald Trump. Xi i kërkoi Trumpit të ishte “i kujdesshëm” në furnizimin me armë të ishullit, sipas mediave shtetërore kineze, duke theksuar rëndësinë e lidhjeve me Uashingtonin dhe shpresën për zgjidhjen e mosmarrëveshjeve. Trump e përshkroi bisedën si “të shkëlqyer”, “të gjatë dhe të thellë”. Kjo bisedë vjen pas vizitave të liderëve perëndimorë në Kinë dhe para vizitës së vetë Trumpit në prill, me qëllim rivendosjen e marrëdhënieve me ekonominë e dytë më të madhe në botë.

Përveç Tajvanit, Trump dhe Xi diskutuan luftën në Ukrainë, situatën në Iran dhe blerjen e naftës, gazit dhe sojës nga Kina. Trump përmendi se Pekini po konsideronte blerjen e 20 milionë tonë soje amerikane, një rritje nga 12 milionë tonë aktualisht. Xi theksoi se Tajvani ishte “territor i Kinës” dhe se Pekini “duhet të mbrojë sovranitetin dhe integritetin territorial” të tij, duke paralajmëruar SHBA-në të trajtonte “me kujdes” çështjen e shitjes së armëve. Kina ka premtuar “ribashkimin” me Tajvanin, pa përjashtuar përdorimin e forcës.

SHBA-ja, megjithëse ka lidhje zyrtare me Pekinin, mbetet aleati më i fuqishëm dhe furnizuesi më i madh i armëve për Tajvanin. Në dhjetor, administrata Trump njoftoi një shitje të madhe armësh me vlerë rreth 11 miliardë dollarë për Tajvanin, përfshirë lëshues raketash dhe haubicë. Pekini e cilësoi këtë si një “përpjekje për të mbështetur pavarësinë” që do të “përshpejtonte shtytjen drejt një situate të rrezikshme dhe të dhunshme”. Xi theksoi se të dyja palët duhet të punojnë në frymën e barazisë dhe respektit për të adresuar shqetësimet e ndërsjella. Lideri i Tajvanit, Lai Ching-te, konfirmoi se marrëdhëniet me SHBA-në mbeten “të forta si shkëmbi”.

Marrëdhëniet midis SHBA-së dhe Kinës janë përmirësuar në mënyrë të qëndrueshme në muajt e fundit, pas periudhës së luftës së tarifave dhe mosmarrëveshjeve mbi çipat dhe metalet e rralla. Tensionet janë zbutur që kur dy liderët u takuan personalisht në Korenë e Jugut në tetor, duke arritur një marrëveshje për de-eskalimin e disa tarifave dhe kontrolleve të eksportit. Negociatorët ranë dakord edhe për një marrëveshje për sojën, ku Kina do të hiqte ndalimin e importeve nga SHBA-ja, si dhe për një marrëveshje për TikTok, e finalizuar muajin e kaluar.

Disa orë para bisedës me Trumpin, Xi zhvilloi një takim virtual me Presidentin rus Vladimir Putin, ku të dy vlerësuan forcimin e lidhjeve Pekin-Moskë. Putini pranoi ftesën e Xi-t për të vizituar Kinën në gjysmën e parë të vitit. Mediat shtetërore kineze i karakterizuan këto biseda si një shenjë se Kina do të mbetet një fuqi botërore përgjegjëse dhe racionale. Një editorial i China Daily theksoi se Kina do të “vazhdojë të veprojë si një forcë stabilizuese” në një kohë kur “konfrontimi dhe unilateralizmi janë në rritje”, duke treguar rëndësinë e dialogut dhe koordinimit.

Marrë nga BBC News