Takim global për zhbllokimin e ngushticës së Hormuzit dhe shpëtimin e anijeve

Planet për pastrimin e minave detare dhe shpëtimin e anijeve të bllokuara në ngushticën e Hormuzit do të diskutohen javën e ardhshme në një takim global të planifikimit ushtarak. Kjo vjen pas një samiti virtual të më shumë se 40 vendeve, i cili u mblodh të enjten dhe u drejtua nga Yvette Cooper.

Përpara samitit, sekretarja e jashtme britanike dënoi “pamaturinë iraniane” për “goditjen e sigurisë ekonomike globale”, ndërsa ajo drejtoi bisedimet që synonin rihapjen e kësaj rruge jetike detare. Diskutimet po zhvillohen pa praninë e SHBA-së, e cila filloi luftën kundër Iranit, ndërsa Mbretëria e Bashkuar, Franca, Gjermania, Australia dhe disa vende të Gjirit po shqyrtojnë se çfarë mund të bëhet për të rivendosur aksesin në këtë rrugë detare.

Presidenti amerikan, Donald Trump, ka sugjeruar që vendet që varen nga ngushtica duhet të “ndërtojnë pak guxim të vonuar” dhe “thjesht ta marrin atë”. Megjithatë, Keir Starmer ka thënë se zhbllokimi i kësaj rruge, e cila transporton 10-25% të furnizimeve botërore të naftës dhe gazit, “nuk do të ishte e lehtë”.

Duke kryesuar një video-telefonatë me homologët, sekretarja e jashtme e Mbretërisë së Bashkuar deklaroi se fokusi ishte te masat diplomatike dhe ndërkombëtare të planifikimit. Këto përfshijnë mobilizimin kolektiv të gamës së plotë të mjeteve dhe presioneve diplomatike dhe ekonomike, punën e sigurisë me industrinë, siguruesit dhe tregjet e energjisë, si dhe veprimet për të garantuar sigurinë e anijeve dhe detarëve të bllokuar, dhe koordinimin efektiv global për një hapje të sigurt dhe të qëndrueshme të ngushticës. Ajo shtoi se Irani kishte kryer më shumë se 25 sulme ndaj anijeve në ngushticë dhe se “ka rreth 20,000 detarë të bllokuar në rreth 2,000 anije të bllokuara”.

Cooper theksoi se “pamaturia iraniane” ndaj vendeve që nuk ishin kurrë të përfshira në këtë konflikt, po godet normat e hipotekave, çmimet e benzinës dhe koston e jetesës globalisht, duke “goditur sigurinë tonë ekonomike globale”. Duke theksuar rëndësinë e ngushticës, Cooper iu referua parashikimeve të Bankës Botërore se një bllokim i vazhdueshëm mund të shtyjë 9 milionë njerëz në mbarë botën drejt pasigurisë ushqimore, krahas rritjeve të paqëndrueshme në çmimet e naftës dhe ushqimeve, të cilat po godasin familjet dhe bizneset në çdo cep të botës.

Në një tjetër takim të martën e ardhshme, planifikuesit ushtarakë do të shqyrtojnë se si të “organizojnë aftësitë tona kolektive mbrojtëse ushtarake”, duke përfshirë çështje të tilla si pastrimi i minave që mund të jenë vendosur nga Teherani për të fundosur anije në kalimin detar. Takimi do të thirret nga Shtabi i Përbashkët i Përhershëm i Britanisë, ku planifikohen të gjitha operacionet e saj ushtarake jashtë shtetit, me bazë në Northwood, në veriperëndim të Londrës, por disa liderë ndërkombëtarë pritet të bashkohen virtualisht.

Kemi Badenoch, liderja konservatore, tha të enjten se Trump nuk duhet të braktisë “një rrëmujë që ai ka krijuar” në Lindjen e Mesme, duke ua lënë vendeve të tjera rihapjen e ngushticës. Duke folur gjatë një vizite në Anglinë verilindore, ajo tha: “Nëse do të flisja me të, do t’i thoja, ‘nëse e thyen, e zotëron’. Këtë e kishte thënë Colin Powell, një ish-sekretar shteti në SHBA. ‘Nëse e thyen, e zotëron’. Ai e filloi këtë luftë. Ne thamë se nëse ai kishte nevojë për mbështetje kundër Iranit… të përdorte bazat tona ajrore. Kjo është një nga gjërat që Britania ka bërë. Ai tani nuk duhet të braktisë një rrëmujë që ka krijuar, nëse mendon se është një rrëmujë”.

Nigel Farage, lideri i Reform UK, tha në një konferencë shtypi se nuk ishte “i zemëruar” me aleatin e tij, Trump, për hyrjen në luftë, por tha se ishte “e vështirë të dëgjoje konferencat e shtypit ndonjëherë” për të kuptuar motivimin e presidentit. Ndërkohë, lideri liberal demokrat, Ed Davey, i kërkoi Starmerit të “përshpejtojë” planet për të rihapur rrugën e transportit të naftës dhe gazit të bllokuar nga Irani, duke shtuar: “Kryeministri duhet të tregojë një alternativë.”

Marrë nga The Guardian UK