Përplasja kryeministrja Meloni-Gjyqësor: Referendumi që mund të ridimensionojë pushtetet në Itali

Kryeministrja italiane Meloni intensifikoi mesazhet, duke akuzuar gjyqtarët se minojnë politikat e saj kundër krimit dhe emigracionit të parregullt, duke paralajmëruar se refuzimi i ndryshimeve do të rrezikonte sigurinë publike.

Marrë nga The Guardian

Në prag të një referendumi në Itali për reformën në drejtësi, një fletushkë fushate online citoi kryeministren Giorgia Meloni duke sulmuar gjyqtarët dhe feministet me frazën: “Gjyqtarët bllokojnë dëbimet e përdhunuesve. Ku janë feministet? Votoni po – nuk do të ketë mundësi tjetër.”

Kjo fletushkë, e postuar në faqen e Facebook-ut të partisë së Meloni-t, Vëllezërit e Italisë, me rrënjë neofashiste, u hoq më pas, por toni i saj ka përcaktuar një fushatë të dominuar nga retorika ndezëse. Kundërshtarët, si Chiara Antonini nga Roma, e quajtën të turpshme gjuhën kërcënuese të Meloni-t, veçanërisht pas tërheqjes së qeverisë nga një ligj që do të përcaktonte seksin pa pëlqim si përdhunim, duke sugjeruar një qëndrim armiqësor ndaj gjyqësorit.

Pas më shumë se tre vitesh në pushtet, Meloni drejton një nga qeveritë më të qëndrueshme në historinë e Republikës Italiane dhe po forcon imazhin e saj jashtë vendit. Ajo po vë në provë këtë besueshmëri me referendumin e rëndësishëm të dielën dhe të hënën. Zgjedhësit do të votojnë për ndryshime në kushtetutën pas-fashiste që do të ristrukturonin sistemin e drejtësisë.

Kjo votë, në thelb një ndryshim teknik, është shndërruar në një votë besimi de facto për qeverinë e Meloni-t përpara zgjedhjeve të përgjithshme të vitit 2027. Profesor Mattia Diletti e përshkroi si një çështje pushteti për Meloni-n, një zgjedhje midis saj dhe gjyqtarëve. Një fitore për “po” do të sillte ndryshime në rekrutimin dhe qeverisjen e gjyqtarëve e prokurorëve, duke ndarë rrugët e karrierës dhe duke krijuar këshilla të reja qeverisëse e një gjykatë disiplinore.

Meloni argumenton se ndryshimet janë thelbësore për paanshmërinë, duke synuar eliminimin e “fraksioneve” politike të majta në gjyqësor. Kundërshtarët, megjithatë, pretendojnë se ato do të dobësojnë pavarësinë e gjyqtarëve dhe prokurorëve, duke i bërë më të prekshëm ndaj kontrollit qeveritar, si në Hungarinë e Viktor Orbán. Sondazhet para ndalimit treguan një garë të ngushtë, me kampin “jo” që kishte fituar avantazh.

Meloni intensifikoi mesazhet, duke akuzuar gjyqtarët se minojnë politikat e saj kundër krimit dhe emigracionit të parregullt, duke paralajmëruar se refuzimi i ndryshimeve do të rrezikonte sigurinë publike. Ministri i Drejtësisë, Carlo Nordio, e quajti këshillin suprem të gjyqësorit një “sistem para-mafioz”, ndërsa shefja e tij e kabinetit e krahasoi gjyqësorin me një “skuadër pushkatimi”.

Drejtësia ka qenë një çështje e ndërlikuar në Itali, me hijen e Silvio Berlusconi-t, ish-kryeministrit të ndjerë, ende të pranishme. Partia e tij, Forza Italia, është pjesë e koalicionit qeverisës. Avokati penal Luigi Li Gotti beson se objektivi është të goditen veçanërisht prokurorët publikë, të cilët Berlusconi i përshkruante si “kanceri i demokracisë”, gjë që mund t’i bëjë ata më hezitues për të hetuar raste të profilit të lartë të korrupsionit dhe krimit të organizuar. Gjyqtarja civile Antonella Attardo theksoi se pas retorikës politike fshihet një votim i rëndësishëm për ndryshime thelbësore, për të cilat votuesit nuk kanë shumë informacion. Ajo shprehu frikën se ndryshimet e propozuara, si ato që do t’i bënin forcat policore më të përgjegjshme ndaj ministrive, do të dobësonin fuqinë e prokurorëve dhe do të lejonin ekzekutivin të vendoste për hetimet, duke rritur rrezikun e heshtjes së rasteve të korrupsionit apo atyre që lidhen me pushtetin politik.

Nga ana tjetër, avokatja Micol Parati theksoi se askund nuk shkruhet se gjyqësori do të bëhej skllav i ekzekutivit nëse referendumi fiton. Megjithatë, Li Gotti shprehu shqetësimin se një sukses për Meloni-n do të forconte vendosmërinë e saj për të shtyrë përpara ndryshime të tjera kushtetuese, si zgjedhja e drejtpërdrejtë e kryeministrit. Meloni gëzon popullaritet të lartë, dhe nëse referendumi shkon në favor të saj, ajo do t’i japë përparësi një ligji zgjedhor që mund t’i sigurojë koalicionit të saj një fitore të rehatshme në zgjedhjet e përgjithshme të vitit të ardhshëm.

Nëse humbet, do të jetë më e vështirë për të të përgatitet për zgjedhjet. Meloni u përpoq të ndikonte te votuesit e rinj duke thënë se votimi nuk ka të bëjë me të, por me drejtësinë, por studentë si Matteo Bruno mbeten të bindur për rëndësinë e kësaj reforme kushtetuese për të ardhmen e demokracisë italiane.

Ky referendum shkon përtej një reforme teknike, duke testuar fuqinë politike të Giorgia Meloni-t dhe duke ngritur pyetje thelbësore për pavarësinë e drejtësisë në Itali.

Rezultati do të ketë ndikim të drejtpërdrejtë jo vetëm në sistemin ligjor, por edhe në ekuilibrin e pushteteve dhe stabilitetin demokratik të vendit.

Marrë nga The Guardian