Dita Ndërkombëtare e Alfabetizimit shënohet sot më 8 shtator, 60-vjetorin e themelimit të saj nga UNESCO, me synimin për të vënë në vëmendje rëndësinë e arsimit dhe të shkrim-leximit si një e drejtë themelore dhe faktor i rëndësishëm për zhvillimin e shoqërive.
Tema e këtij viti është “Alfabetizmi për njerëzit, planetin dhe prosperitetin”, duke nënvizuar rolin që ka shkrim-leximi në përfshirjen sociale, zhvillimin ekonomik, mbrojtjen e mjedisit dhe ndërtimin e një të ardhmeje të qëndrueshme.
Akademia e Shkencave të Shqipërisë, shprehet në një artikull për këtë vit jubilar të Alfabetizmit, se kjo e fundit mbetet ende një sfidë globale.
Sipas të dhënave të UNESCO-s, rreth 739 milionë të rritur në botë nuk zotërojnë aftësitë bazë të shkrim-leximit, ndërsa rreth katër në 10 fëmijë nuk arrijnë nivelin minimal të aftësive në lexim.
Ndërkohë, të dhënat deri në vitin 2023 tregojnë se rreth 272 milionë fëmijë dhe adoleshentë ishin jashtë sistemit arsimor.
“Sfidat më të mëdha vijojnë të evidentohen në Afrikën Sub-Sahariane dhe në Azinë Jugore, ku një pjesë e konsiderueshme e popullsisë së rritur mbetet analfabete, me gratë që përbëjnë shumicën e tyre.
UNESCO e konsideron alfabetizimin një prej prioriteteve të rëndësishme të veprimtarisë së saj, duke mbështetur studimet, politikat arsimore dhe programet që synojnë reduktimin e analfabetizmit, braktisjes shkollore dhe pabarazive në aksesin ndaj arsimit”, thuhet në shkrim.
Në Ditën Ndërkombëtare të Alfabetizimit, UNESCO shpërndan gjithashtu çmimet ndërkombëtare për nismat dhe programet që kontribuojnë në përhapjen e shkrim-leximit.
Mes tyre janë Çmimi UNESCO “Mbreti Sejong” për Alfabetizimin, i krijuar në vitin 1989 me mbështetjen e Republikës së Koresë dhe që vlerëson përpjekjet për zhvillimin e alfabetizimit në gjuhët amtare, si dhe
Në 60-vjetorin e saj, Dita Ndërkombëtare e Alfabetizimit shërben si një thirrje për të vijuar investimet në arsim dhe për të garantuar që çdo fëmijë, i ri dhe i rritur të ketë mundësi të zhvillojë aftësitë bazë të nevojshme për të marrë pjesë plotësisht në jetën sociale, ekonomike dhe qytetare.
ATSH