Emiratet e Bashkuara Arabe: Irani rifillon sulmet me dronë dhe raketa

Një zjarr i madh ka shpërthyer në portin kyç të naftës Fujairah në Emiratet e Bashkuara Arabe (EBA), pasi u godit nga një sulm me dron nga Irani, sipas zyrtarëve lokalë. Tre shtetas indianë u plagosën në këtë sulm. Ky incident vjen pasi Ministria e Mbrojtjes e EBA-s njoftoi se kishte interceptuar tre raketa të lëshuara nga Irani, ndërsa një e katërt ra në det. Më herët, Ministria e Jashtme e EBA-s raportoi se një anije cisternë, e lidhur me kompaninë shtetërore të naftës Adnoc, ishte goditur në Ngushticën e Hormuzit. EBA i cilësoi këto sulme si një “përshkallëzim të rrezikshëm”. Televizioni shtetëror iranian citoi një zyrtar ushtarak të paidentifikuar të thoshte se Irani “nuk kishte plane të shënjestronte EBA-n”.

Tensionet në rritje shfaqen ndërsa Shtetet e Bashkuara të Amerikës (SHBA) njoftuan se shkatërrues të marinës dhe anije tregtare me flamur amerikan lundruan përmes Ngushticës së Hormuzit të hënën. Irani i quajti këto pretendime “plotësisht të rreme” dhe ushtria e tij deklaroi se kishte qëlluar me të shtëna paralajmëruese drejt një anijeje luftarake amerikane. Uashingtoni më herët mohoi një pretendim në mediat shtetërore iraniane se raketa iraniane kishin goditur një anije amerikane. Më vonë të hënën, Donald Trump tha se SHBA kishte “rrëzuar” shtatë anije të shpejta iraniane në ngushticë, një pretendim që Irani e mohoi.

Ngushtica e Hormuzit ka mbetur kryesisht e bllokuar që nga shkurti, kur SHBA dhe Izraeli nisën sulme ajrore ndaj Iranit dhe Teherani u përgjigj duke bllokuar këtë rrugë ujore thelbësore, përmes së cilës pritet të kalojë lirshëm 20% e naftës dhe gazit natyror të lëngshëm në botë. Në fillim të prillit, SHBA dhe Irani njoftuan një armëpushim, sipas të cilit Irani i dha fund sulmeve të tij me dronë dhe raketa ndaj vendeve të Gjirit, përfshirë EBA-n. Megjithatë, pak anije kanë mundur të kalojnë ngushticën që atëherë, dhe SHBA vendosi bllokadën e saj ndaj porteve iraniane. Çmimi i naftës së papërpunuar Brent kaloi 115 dollarë për fuçi menjëherë pas raporteve se Fujairah ishte sulmuar, duke u rritur me më shumë se 5% brenda ditës.

Fujairah ndodhet në bregun lindor të EBA-s, përtej Ngushticës së Hormuzit. Një tubacion nga fushat e naftës së Abu Dhabit shkon drejt Fujairah, duke lejuar ngarkimin e sasive të kufizuara të naftës së papërpunuar në cisterna dhe dërgimin e tyre në tregjet botërore, pavarësisht bllokadës efektive të ngushticës. Më herët të hënën, Koreja e Jugut raportoi gjithashtu një shpërthim në një nga anijet e saj të ankoruara pranë EBA-s. Katari fqinj dënoi sulmin ndaj cisternës së lidhur me Adnoc dhe bëri thirrje për “rihapjen pa kushte” të ngushticës. Në Oman, dy persona u plagosën kur një ndërtesë banimi u shënjestrua në Bukha, përgjatë vijës bregdetare të Ngushticës së Hormuzit, raportuan mediat shtetërore të hënën.

Të dielën, ish-presidenti amerikan Donald Trump deklaroi se SHBA do të fillonte të ndihmonte anijet e bllokuara të largoheshin nga rruga detare. Rreth 20,000 detarë në 2,000 anije kanë mbetur të bllokuar që nga fillimi i konfliktit SHBA-Iran në shkurt. Trump tha se SHBA ishte kërkuar nga vende “nga e gjithë bota” për të ndihmuar në çlirimin e anijeve të tyre, të cilat ishin “të kyçura në Ngushticën e Hormuzit” dhe ishin “thjesht vëzhgues neutralë dhe të pafajshëm!”. Si përgjigje, SHBA do të “udhëhiqte anijet e tyre në mënyrë të sigurt jashtë këtyre rrugëve ujore të kufizuara”. Ka pasur shqetësime në rritje për pakësimin e furnizimeve dhe efektet në shëndetin fizik dhe mendor të detarëve. Megjithatë, Trump nuk specifikoi se si do të mund të lundronin anijet, por vetëm kërcënoi të përdorte forcë “nëse, në çfarëdo mënyre, ky proces humanitar ndërhyhet”.

Marrë nga BBC News