Hawaii: Stuhia Lala shkakton dëme të mëdha, mbi 100 shtëpi të prekura

Përpjekjet për pastrim kanë nisur në Hawaii pasi Uragani Lala kaloi pranë Ishullit të Madh, duke sjellë shira të dendur. Edhe pse u dobësua në stuhi tropikale, Lala shkaktoi dëme të konsiderueshme, duke përfshirë zhvendosjen e rreth 100 shtëpive nga themelet e tyre dhe dëmtimin e disa urave në Ishullin e Madh.

Guvernatori i Hawait, Josh Green, deklaroi se zyrtarët po hetojnë nëse ka pasur vdekje të lidhura me stuhinë, duke shprehur shpresën për mungesë viktimash. Randy Collins, drejtori i menaxhimit të emergjencave, paralajmëroi për rreziqe të vazhdueshme pas kalimit të stuhisë, duke theksuar se “shumë viktima shpesh ndodhin pas fatkeqësisë” gjatë punëve të pastrimit me pajisje të rënda dhe rreth linjave të rëna të energjisë.

Guvernatori Green vlerësoi dëmet në qindra miliona dollarë në të gjithë shtetin. Përveç shtëpive dhe urave të dëmtuara, pjesë të një autostrade kryesore në juglindje të Ishullit të Madh u shembën, duke bllokuar aksesin rrugor në qytetin e Pahalës, ku ndodhet i vetmi spital i rajonit. Kjo situatë ka krijuar sfida të mëdha për banorët dhe shërbimet emergjente.

Jeanne Kapela, një përfaqësuese amerikane, e përshkroi situatën si “shkatërrim të plotë dhe të thellë,” duke theksuar se “familjet kanë humbur shtëpitë e tyre; i gjithë komuniteti është prekur.” Në ishullin Oahu, departamenti i zjarrfikësve të Honolulus kishte marrë mbi 600 thirrje të lidhura me motin, duke përfshirë 147 raporte për pemë të rrëzuara, çati të shkulura, linja energjie të ndërprera dhe një notar të shpëtuar.

Lala u dobësua në stuhi tropikale të dielën, por Qendra Kombëtare e Uraganeve paralajmëroi se mund të forcohej sërish në uragan deri të mërkurën. Hawaii u godit për herë të fundit nga një uragan “madhor” (kategoria 3, 4 ose 5) në vitin 1992, kur Uragani Iniki shkaktoi të paktën gjashtë vdekje dhe miliarda dollarë dëme. Muajin e kaluar, ishujt u kërcënuan nga Uragani Fausto, i cili më pas u dobësua.

Stuhia Lala përkon me formimin e një El Niño të fuqishëm në Paqësorin ekuatorial qendror. Administrata Kombëtare Oqeanike dhe Atmosferike (NOAA) parashikon një shans prej 69% për një “ngjarje historike” të El Niño-s, që do të tejkalonte forcën e ngjarjeve të mëparshme që nga viti 1950, me kulmin midis tetorit dhe dhjetorit. El Niño, një model natyror klimatik me temperatura të ngrohta të sipërfaqes së detit në Paqësor, nxit aktivitetin e uraganeve në këtë rajon. Kriza klimatike e shkaktuar nga njeriu mund të amplifikojë ndikimet e El Niño-s, pasi një oqean dhe atmosferë më e ngrohtë rrisin energjinë dhe lagështinë për ngjarje ekstreme të motit, si valët e të nxehtit dhe shirat e dendur.

Marrë nga The Guardian US