Sekretarja e Përgjithshme e Këshillit të Bashkëpunimit Rajonal (RCC), Majlinda Bregu ka dhënë një shembull të qartë dhe të prekshëm se si integrimi ekonomik mund të përmirësojë jetën e qytetarëve të Ballkanit Perëndimor. Duke ndarë përfitimet që do të sjellë përfshirja e Shqipërisë dhe Malit të Zi në sistemin e vetëm të pagesave Evropiane (SEPA) nga janari 2025, ajo ka treguar sesi kjo iniciativë do të ndryshojë realitetin financiar të rajonit.
Për diasporën dhe remitancat
Aktualisht, dërgimi i parave nga diaspora drejt Ballkanit Perëndimor mbart një kosto të papranueshme. Sipas Bregut, një emigrant nga Gjermania që dërgon 5,000 euro për familjen në Shqipëri paguan deri në 12 herë më shumë krahasuar me një transfertë brenda vendeve të BE-së. Me SEPA, kjo kosto do të reduktohet në zero. Ky ndryshim ka një ndikim të drejtpërdrejtë në xhepat e emigrantëve dhe familjeve të tyre. Llogaritjet e RCC tregojnë se diaspora e Ballkanit Perëndimor do të kursejë afërsisht 500 milionë euro në vit vetëm nga transaksionet e remitancave.
Për prindërit dhe studentët
Një tjetër grup që do të përfitojë ndjeshëm janë prindërit që financojnë studimet e fëmijëve jashtë vendit. Aktualisht, një transfertë prej 5,000 euro për një universitet evropian kushton deri në 10 herë më shumë për shqiptarët, krahasuar me vendet e BE-së. SEPA do të eliminojë këto kosto absurde dhe do të lehtësojë aksesin ndaj arsimit ndërkombëtar.
Për bizneset
Kostoja e transaksioneve financiare ndërkufitare është gjithashtu një barrë për bizneset në rajon. Për shembull, një pagesë prej 20,000 euro për të blerë materiale nga Italia aktualisht kushton deri në 17 herë më shumë sesa një transaksion brenda BE-së. SEPA jo vetëm që eliminon këto kosto, por krijon një hapësirë më të favorshme për bizneset që operojnë ndërkombëtarisht.
Çfarë nënkupton SEPA për Ballkanin Perëndimor?
Integrimi në SEPA është pjesë e përpjekjeve të Tregut të Përbashkët Rajonal (CRM) për të afruar ekonomitë e Ballkanit Perëndimor me standardet evropiane. CRM, i cili është iniciuar prej pesë vitesh nga RCC, synon të hapë rrugën drejt Tregut të Përbashkët Evropian, duke eliminuar barrierat tregtare dhe financiare.
Nga fjalët te veprat
Integrimi i Shqipërisë dhe Malit të Zi në SEPA është një hap i rëndësishëm që tregon se si bashkëpunimi rajonal mund të sjellë përfitime të prekshme për qytetarët dhe bizneset. Ky është një mesazh i fuqishëm për të gjitha vendet e rajonit: integrimi ekonomik nuk është thjesht një koncept abstrakt, por një domosdoshmëri që mund të përmirësojë ndjeshëm standardet e jetesës. Ballkani Perëndimor ka ende një rrugë të gjatë drejt anëtarësimit të plotë në BE, por hapa të tillë si SEPA tregojnë se integrimi ekonomik mund të ndodhë shumë më parë sesa ai politik. Dhe kur përfitimet janë kaq të qarta, kush nuk do ta mbështeste këtë drejtim?