“The Guardian”: Grenlanda, fushëbetejë e mundshme, Danimarka dërgon gjak dhe eksplozivë…

Danimarka dyshohet se u përgatit për një sulm të mundshëm nga Shtetet e Bashkuara, duke dërguar qese gjaku në Grenlandë dhe eksplozivë për të shkatërruar pistat në rast të një konflikti me aleatin e saj të dikurshëm më të ngushtë. Kjo ndodhi gjatë ditëve të tensionuara kur Donald Trump kërcënoi se do të merrte Grenlandën – një territor kryesisht autonom që është pjesë e Komonuelthit Danez – “në mënyrë të vështirë”.

Kopenhageni ishte aq i tronditur saqë filloi të përgatitej për një pushtim amerikan, sipas transmetuesit publik danez DR.

Kur, në janar, ushtarët danezë u dërguan në Grenlandë, ata dyshohet se mbanin eksplozivë për të shkatërruar pistat në kryeqytetin Nuuk dhe në Kangerlussuaq, një qytet i vogël në veri të kryeqytetit, me qëllim parandalimin e uljes së avionëve amerikanë në rast pushtimi. Ata gjithashtu kishin me vete furnizime nga bankat daneze të gjakut për të trajtuar të plagosurit në rast beteje.

Këto detaje u raportuan nga DR, e cila kishte folur me burime nga qeveria daneze, autoritetet dhe shërbimet e inteligjencës në Danimarkë, Francë dhe Gjermani.

Danimarka dyshohet se filloi të kërkonte mbështetje politike nga liderët evropianë në një seri bisedimesh sekrete që nisën menjëherë pas zgjedhjeve presidenciale të SHBA-së në vitin 2024. Sulmi amerikan i 3 janarit ndaj Venezuelës shërbeu si një pikë kthese thelbësore, thanë shumë prej burimeve për DR.

Ditën pasuese, Trump deklaroi se SHBA-ja kishte nevojë për Grenlandën “shumë keq”, duke ripërtërirë frikën e një pushtimi amerikan. Një ditë më pas, kryeministrja daneze Mette Frederiksen paralajmëroi se një sulm i SHBA-së ndaj një aleati të NATO-s do të nënkuptonte fundin e aleancës ushtarake dhe “sigurisë së pas Luftës së Dytë Botërore”.

Sipas DR, tashmë ekzistonte një plan që forcat daneze dhe evropiane të dërgonin ushtarë në Grenlandë më vonë gjatë vitit, por ky plan u përshpejtua ndjeshëm. Një zyrtar i lartë francez, i paidentifikuar, i tha DR-së se situata e paprecedentë kishte afruar Evropën. “Me krizën e Grenlandës, Evropa e kuptoi një herë e përgjithmonë se duhet të jemi në gjendje të kujdesemi për sigurinë tonë,” tha burimi. Edhe pse Kopenhageni dëshironte të shmangte përshkallëzimin me SHBA-në, ai nuk donte të rrinte duarkryq në rast të një sulmi amerikan.

Një komandë paraprake e ushtarëve danezë, francezë, gjermanë, norvegjezë dhe suedezë zbarkoi në Grenlandë, e ndjekur nga një forcë kryesore duke përfshirë ushtarë elitarë. Avionë luftarakë danezë dhe një anije detare franceze u dërguan gjithashtu në drejtim të Atlantikut të Veriut. Qëllimi ishte të kishte sa më shumë kombësi të ndryshme ushtarësh të pranishëm, për të detyruar SHBA-në të ndërmerrte një veprim armiqësor domethënës nëse do të pushtonte Grenlandën. “Ne nuk kemi qenë në një situatë të tillë që nga prilli i vitit 1940,” tha një burim i mbrojtjes daneze për DR. Ministria daneze e Mbrojtjes dhe zyrat e kryeministrit të Grenlandës, Jens-Frederik Nielsen, dhe kryeministres daneze, Mette Frederiksen, refuzuan të komentojnë.

Ky episod i pazakontë thekson brishtësinë e aleancave tradicionale dhe rëndësinë e autonomisë strategjike evropiane. Përgatitjet e Danimarkës reflektojnë një ndërgjegjësim në rritje për nevojën e mbrojtjes së interesave kombëtare, edhe përballë partnerëve të ngushtë.

Marrë nga The Guardian