Dy fjalë zemre për Jorgo Bulon e paharruar

“Shkuarja e profesor Jorgo Bulo, në largësinë e pakthim është humbje e madhe për shkencën  e albanologjisë. Shqiptarët mbetën pa gjuhëtarin, studiuesin dhe njohësin e jashtëzakonshëm të letërsisë shqipe, pa filologun, historianin dhe kritikun letrar, pa personalitetin e dalluar shkencor”…

Nga Gjekë Gjonaj

Të njohësh njerëz e personalitete siç ka qenë akademiku ynë i njohur Jorgo Bulo është nder, kurse ta kesh mik atë, është më tepër se kaq. Këtë privilegj e kam patur edhe unë që nga viti  2004, kur  u takuam për herë të parë në një aktivitet në Tiranë, në kohën kur ishte Drejtor  i Institutit të Gjuhësisë dhe Letërsisë të Akademisë të Shkencave.

Takimi njohës-Në këtë takim  tek ai vërejta dy  gjëra që  unë përgjithmonë do t’i mbaj në kujtesën time: Cilësinë e lartë shkencore dhe thjeshtësinë njerëzore. Shquhej edhe për aftësinë e  komunikimit dhe për përkushtimin në  marrëdhëniet me njerëzit. Këto karakteristika e përcollën  deri në  fundin e  jetës. Meqë atë vit projekti më i rëndësishëm i institutit të cilin ai e drejtonte ishte botimi i Fjalorit, të sinonimeve të gjuhës shqipe dhe përfundimi i Fjalorit enciklopedik, në të cilin do të përfaqësohet gjerësisht bota shqiptare, ngjarjet, personalitetet dhe padyshim fushat tona të albanologjisë. Historia, gjuhësia, historia e letërsisë,  historia e artit, respektivisht kultura në përgjithësi. I propozova një intervistë të cilën ai e pranoi me kënaqësi e korrektesë të admirueshme, e cila më pas u botua në shumë gazeta e revista në Shqipëri, Kosovë, Mal të Zi dhe në diasporën shqiptare.

Dashuria ndaj Ulqinit dhe personaliteteve shqiptare-Gjatë dymbëdhjetë  vjetëve të kaluara  jemi takuar shumë herë në aktivitete të rëndësishme kulturore në Ulqin e Tiranë. Ai  me kënaqësi vinte në Ulqin. E donte shumë këtë qytet, ku fliste për vlerat historike e kulturore të Ulqinit. Po ashtu edhe për personalitetet e këtij qyteti të lashtë. Me rastin e ardhjes së tij në përkujtim të veprës së Dom Simon Filipajt më patë thënë: "Shënimi i kësaj veprimtarie është një ngjarje kulturore, sepse botimi i librave të tillë siç është Bibla është padyshim ngjarje e madhe e një populli. Dom Simoni ka bërë një punë të madhe krijuese, sepse  realizoi kështu një përpjekje shumëshekullore të klerikëve, të intelektualëve shqiptarë, për t’i dhënë popullit tonë tekstet e shenjta në gjuhën e tyre".

Shoqërimi ynë i fundit-Takimi im i fundit me mikun tim të respektuar dhe studiuesin e shquar të letërsisë shqipe, Jorgo Bulo ishte i pak javëve më parë në hotelin “ Mediteran” në Ulqin në ceremoninë e dekorimit të studiuesit nga Ulqini Prof.Dr Ruzhdi Ushakut me medaljen “ Nderi i Akademisë”,  që  ju dha nga Akademia e Shkencave të Shqipërisë. Në ndarje, profesor Jorgo  Bulo në prani të  akademikut Muzafer Korkutit, Prof.Dr. Ruzhdi Ushakut, Prof.Dr. Begzad  Baliut dhe Prim.Dr.Gani Karamanagës, i dhurova dy librat e mi të fundit.  Edhe  në mbrëmje të kësaj veprimtarie, por edhe të nesërmen në mëngjes gjatë drekës, dukej mjaft vital. Reflektonte energji pozitive, si gjithmonë. Fliste me një diksion të qetë e të natyrshëm. As unë, por as  kolegët dhe  miqtë e tij nga Ulqini, që atë ditë ishim në krah të tij nuk mund të imagjinonim se ato, do të ishin çastet e fundit të shoqërimit me profesorin  dhe mikun tonë të paharruar. Dhe ja  ndodhi e papritura.

Ndarja  e papritur nga jeta-humbje e madhe-Nga mediat shqiptare në internet u njoftova me hidhërim të thellë se Jorgo Bulo, ka ndërruar jetë në mënyrë të papritur në një aktivitet  në Përmet më 26 nëntor 2015, si pasojë e një sulmi  në zemër në moshën 76 vjeçare. Në këto çaste më erdhi në mendje gjithë ajo punë  e madhe, gjithë ajo vepër e tij, që do ta bëjë të pavdekshëm dhe të paharrueshëm. Jorgo Bulo pas vetes la një thesar të përjetshëm. Disa prej botimeve të tij janë: Fjalori Enciklopedik Shqiptar, “Shpirti i fjalës”, “Historia e Popullit Shqiptar”, “Tipologjia e lirikës së Naim Frashërit”, “Kosova në vështrim enciklopedik”, “Magjia dhe magjistarët e fjalës”, “Historia e letërsisë shqiptare”, “Tradita dhe risi letrare”. Gjatë karrierës së tij është vlerësuar me disa çmime ndërkombëtare si:“Penda e argjendtë”, dhe “Faik Konica”.

 Jorgo Bulo gjithashtu ishte bashkautor dhe redaktor i një sërë botimesh të rëndësishme dhe përmbledhjesh studimore, si “Omar Khajami midis Fan S.Nolit dhe Hafiz Ali Korçës” (2010); “Fjalori Enciklopedik Shqiptar” (2008); “De Radës: me rastin e 100 vjetorit të vdekjes”, (2003), “Shqipja standarde dhe shoqëria shqiptare sot” (2002) “Historia e Popullit Shqiptar” (2002); “Kosova në vështrim enciklopedik” (1999); “Historia e letërsisë shqiptare: që nga fillimet deri te Lufta Antifashiste Nacionalçlirimtare” (1983), etj.

Shkuarja e profesor Jorgo Bulo, në largësinë e pakthim është humbje e madhe për shkencën  e albanologjisë. Shqiptarët mbetën pa gjuhëtarin, studiuesin dhe njohësin e jashtëzakonshëm të letërsisë shqipe, pa filologun, historianin dhe kritikun letrar, pa personalitetin e dalluar shkencor. Ai nuk do t’u mungojë vetëm familjarëve, por të gjithë neve, studimeve letrare dhe studimeve akademike.