Pasaqerët e entuziazmuar të kroçerave pranë brigjeve jugore të Nju Jorkut shpejtojnë drejt harkut të anijes për të parë një balenë me gunga që shfaqet në sipërfaqe, një pamje mahnitëse kundrejt horizontit ikonik të Manhatanit. Këto skena, dikur të rralla, tani janë të zakonshme në ujërat e qytetit, duke sjellë gëzim por edhe duke kërkuar politika të reja mbrojtëse për balenat në një nga rajonet portuale më të ngarkuara të SHBA-së.
Rikthimi i balenave me gunga, dikur të gjuajtura deri në prag të zhdukjes, konsiderohet ndër sukseset më të mëdha të ruajtjes së natyrës. Një grup në rritje balenash, kryesisht të reja, po lulëzojnë në brigjet e Nju Jorkut, ku ushqimi është i bollshëm. Carl LoBue i “The Nature Conservancy” thekson se “safari detar është pikërisht këtu”, duke vënë në dukje se shfaqjet e balenave, dikur “tepër të pazakonta”, tani janë pothuajse të përditshme për të. Ai sheh kryesisht balena me gunga, por ndonjëherë edhe specie të tjera, përfshirë balenën e Atlantikut të Veriut, e cila mbetet në rrezik kritik.
Kjo “normale e re” është spektakolare, thotë LoBue. Balenat me gunga dikur ishin vizitorë migratorë në “New York Bight”, por tani bregdeti i Nju Jorkut është kthyer në një zonë banimi. Kjo falë ringjalljes së popullatave nga veprimet qeveritare, si Akti i Specieve të Rrezikuara, dhe një habitat më i pastër. Gjithashtu, statutet e reja mbështesin rritjen e peshkut menhaden, një ushqim kryesor për balenat, të cilat mund të hanë rreth 1360 kilogramë në ditë.
Ndryshimet klimatike gjithashtu kontribuojnë në rritjen e shfaqjeve, pasi ujërat e ngrohta ndikojnë në shpërndarjen e peshqve ushqimorë, duke i inkurajuar balenat të ndryshojnë rrugët. Chris St. Lawrence i “Gotham Whale”, një organizatë që gjurmon balenat, tregon se nga pesë balena në katalogun e tyre në 2012, sot ata identifikojnë 80-100 balena unike çdo vit, duke arritur në 500 individë të parë. Balenat dallohen nga “shenjat e bishtit” dhe plagët, përfshirë ato nga përplasjet me anije.
Megjithatë, trafiku i rëndë detar në Nju Jork paraqet kërcënime të reja. Edhe pse balenat me gunga u hoqën nga lista e specieve të rrezikuara në 2016, NOAA shpalli një “Ngjarje Vdekshmërie të Pazakontë” në 2017, e cila mbetet në fuqi, me përplasjet me anije dhe ngatërrimet si shkaqe kryesore. Për të adresuar këtë, Guvernatorja Kathy Hochul nënshkroi Aktin e Ndërgjegjësimit për Balenat, duke kërkuar edukim për mbrojtjen e gjitarëve detarë në kurset e sigurisë për lundruesit. LoBue ka zhvilluar materiale edukative, duke theksuar nevojën për të mësuar aftësi të reja për të shmangur përplasjet, pasi “askush nuk dëshiron të godasë një balenë”.
Marrë nga France 24 Live News