Dëshira e Trump për Grenlandën: Një sfidë diplomatike pa precedent

Situata rreth dëshirës së Presidentit Trump për të blerë Grenlandën është cilësuar si “kritike”, “e paprecedentë” dhe “ekstraordinare” nga diplomatë të lartë evropianë. Për popullin e Grenlandës, kjo ndjenjë është thellësisht ekzistenciale, pasi shpesh harrohet se Grenlanda është një komb me kulturën dhe popullin e saj. Kjo situatë e vë aleatët evropianë të Amerikës në një pozicion tejet të çuditshëm dhe të vështirë.

Qeveria daneze, pas takimeve të fundit me ekipin e Trump, ka konfirmuar se presidenti amerikan është serioz në qëllimin e tij për të blerë Grenlandën. Sfida kryesore mbetet gjetja e një kompromisi, nëse një i tillë ekziston. Megjithatë, duket se nuk ka asnjë përputhshmëri mes qëndrimit të Presidentit Trump dhe atij të BE-së, Danimarkës dhe Grenlandës. Qeveria daneze ka theksuar fleksibilitetin dhe hapjen ndaj dialogut, por ka një vijë të kuqe të panegociueshme: çdo diskutim mbi lëshimin e territorit dhe sovranitetit. Amerikanët mund të vendosin trupa, të riemërtojnë baza apo të diskutojnë aksesin në minerale kritike, por jo të marrin në pronësi Grenlandën dhe popullin e saj.

Në biseda private, pozicioni amerikan përputhet me retorikën publike të Trump: besimi se e vetmja mënyrë për të siguruar Grenlandën nga kërcënimet kineze dhe ruse është që ajo të bëhet territor amerikan. Kjo e bën dialogun jashtëzakonisht të vështirë dhe e vë në pikëpyetje mundësinë e gjetjes së një kompromisi. Edhe pse mund të ketë presione ndaj Danimarkës për të “arritur një marrëveshje”, është e vështirë të shihet se si do të dukej një zgjidhje e mesme. Brenda administratës amerikane ka pikëpamje të ndryshme mbi mençurinë e këtij qëndrimi, por presidenti është ai që merr vendimet përfundimtare.

Pyetja shtrohet nëse Evropa do të kapitullonte sërish para Trumpit. Ndërsa në të kaluarën ata shpesh janë përkulur para kërkesave të tij, këtë herë duket se janë lodhur nga “lojërat” e tij. Lëshimi i një territori evropian Amerikës, qoftë edhe nën presion, konsiderohet i paimagjinueshëm. Megjithatë, kërcënimet me tarifa mbeten një shqetësim serioz. Rëndësia strategjike e Grenlandës është e padiskutueshme, veçanërisht me hapjen e Arktikut si një front i ri konkurrence mes fuqive botërore. Vendet evropiane dhe Grenlanda e njohin këtë, por argumentojnë se SHBA mund të jetë shumë më afër Grenlandës pa e bërë atë territor amerikan. Trump injoron faktin se Grenlanda mbrohet nga Neni 5 i NATO-s, i cili e konsideron një sulm ndaj një anëtari si sulm ndaj të gjithëve.

Së fundmi, kërcënimet e Trumpit për marrjen armiqësore të Grenlandës janë të sikletshme për Mbretërinë e Bashkuar. Kryeministri Kier Starmer ka sugjeruar vazhdimisht se Britania di si të merret me Presidentin Trump, duke siguruar një marrëveshje tregtare “superiore”. Ky qëndrim duket i vështirë për t’u mbajtur tani, ndërsa presidenti amerikan vazhdon me kërkesat e tij agresive për Grenlandën.

Marrë nga Sky News