Nobelistja Mohammadi zbulon torturat dhe neglizhencën mjekësore në burgjet e Iranit

Nobelistja Narges Mohammadi ka përshkruar “torturën” e izolimit dhe neglizhencën sistematike mjekësore nga sistemi i burgjeve iraniane, në një fragment ekskluziv të shkrimeve të kontrabanduara nga burgu. Këto shkrime, që mbulojnë dekadën e fundit, do të jenë pjesë e një libri kujtimesh që do të botohet së shpejti, duke ofruar një pasqyrë të rrallë dhe alarmante mbi trajtimin e Mohammadi-t, e cila ndodhet në gjendje kritike. Ato detajojnë rrahje, marrje në pyetje të vazhdueshme, privim nga kujdesi mjekësor dhe periudha të gjata në izolim gjatë burgosjeve të saj të shumta.

“Nuk ka vështirësi më të madhe se sëmundja e kombinuar me burgosjen,” shkroi ajo. “Regjimet autoritare nuk kanë gjithmonë nevojë për litarin e ekzekutorit. Ndonjëherë, ata thjesht presin që trupi i njeriut të dështojë.” Pas shkrimit të këtyre fjalëve dhe riarrestimit të saj, shëndeti i Mohammadi-t arriti një pikë tjetër krize këtë vit, me humbjen e më shumë se 20 kg peshë. Ajo u gjet pa ndjenja në qelinë e saj pas një ataku të dukshëm në zemër në mars. Kërkesat e familjes dhe mjekëve të saj për të marrë trajtim mjekësor të duhur nga ekipi i saj i kirurgëve në Teheran u refuzuan vazhdimisht. Ajo tani mbahet në një spital të vogël rajonal në Zanjan, në gjendje kritike.

Familja e saj ka deklaruar se ndalimi i vazhdueshëm dhe refuzimi i kujdesit të duhur mjekësor përbëjnë një “ekzekutim të ngadaltë”. Mohammadi shkroi se periudhat e saj në burg i kanë shkaktuar dëme të konsiderueshme shëndetit. Ajo ka vuajtur nga embolia pulmonare, kriza, infeksione të shumta, dhimbje gjoksi dhe ngjarje të tjera mjekësore kërcënuese për jetën në burg, dhe përshkruan pritjen agonizuese për kujdes mjekësor shpesh të pamjaftueshëm.

Shkrimet u kontrabanduan nga bashkëburgosurit dhe vizitorët gjatë kohës së Mohammadi-t në burgjet famëkeqe të Iranit, Evin, Qarchak dhe Zanjan, me rrezik të konsiderueshëm për sigurinë e tyre. Ato duhej të rishkruheshin disa herë gjatë dekadës së fundit, pasi faqe ose fletore u zbuluan dhe u shkatërruan nga rojet e burgut. Libri i kujtimeve, me titull “Një Grua Nuk Ndalet Kurrë së Luftuari”, do të botohet në shtator. Ai mbulon jetën e hershme të Mohammadi-t, mënyrën se si prindërit e saj ndihmuan në frymëzimin e bindjeve të saj politike, rrugën e saj drejt aktivizmit dhe vitet e shumta që kaloi në burg për protesta publike.

Mohammadi është arrestuar 14 herë për aktivizmin e saj në avancimin e të drejtave të grave në Iran, përmirësimin e kushteve të të burgosurve dhe dhënien fund të përdorimit të dënimit me vdekje nga regjimi. Ajo është dënuar me një total prej 44 vitesh burg dhe 154 goditje me kamxhik nëpër një sërë dënimesh. Aktivistes iu dha Çmimi Nobel për Paqe ndërsa ishte në burg në vitin 2023, gjatë protestave “Gratë, Jeta, Liria”. Në dhjetor 2024, ajo u lirua me një pezullim të përkohshëm të dënimit pas një sërë ngjarjesh shëndetësore, por u riarrestua dhunshëm një vit më vonë dhe u dënua me vite të tjera burg në shkurt të këtij viti.

Marrë nga The Guardian