Miliarderi dhe shefi i Teslas është bërë nga mbështetësit kryesorë të fushatës zgjedhore të Donald Trump-it. Ai përdor kontrollin e teknologjisë për të ushtruar pushtet.
Për njeriun më të pasur në botë, drejtimi i një perandorie biznesi nuk mjafton. Elon Musk, pronar i disa prej kompanive më të mëdha të teknologjisë në botë, duke përfshirë prodhuesin e makinave Tesla, platformën e mediave sociale X dhe kompaninë e hapësirës ajrore SpaceX, është bërë gjithashtu një lojtar i dukshëm në politikë.
Ndërsa SHBA përgatiten të zgjedhin një president të ri në nëntor, Musk ka shpallur mbështetjen e tij për kandidatin republikan Donald Trump, i cili i ka premtuar atij një rol udhëheqës në administratë nëse ai rizgjidhet.
Musku, 53 vjeç, ka përdorur rregullisht ndikimin përmes kompanive të tij për të ndërhyrë në debatet politike në vende të botës, nga Brazili në Gjermani.
Elon Musku në aktivitetin elektoral të Donald Trumpit në Madison Square Garden- brohoretElon Musku në aktivitetin elektoral të Donald Trumpit në Madison Square Garden- brohoret
Ndërhyrja e Muskut në politikë, e paprecedentë në mënyrën e hapur si bëhet dhe në dukshmërinë e saj, nxjerr në pah sesi disa kompani private të teknologjisë dhe drejtuesit e tyre kanë gjithnjë e më shumë pushtet të pakontrolluar mbi vendimet e rezervuara tradicionalisht për qeveritë, paralajmërojnë ekspertët e të drejtave digjitale.
“Lloji i teknologjive që operon Musku është shumë kritik, dhe kompanitë që ai zotëron janë jashtëzakonisht me ndikim dhe të vendosura në pika kyçe për sa i përket qasjes së informacionit dhe gjeopolitikës,” tha Marietje Schaake, anëtare në Qendrën e Politikave Kibernetike të Universitetit Stanford dhe autore e “Grusht shteti teknik: Si të shpëtojmë demokracinë e Silicon Valley”.
“Dhe Musku jo vetëm që i drejton këto kompani për të maksimizuar suksesin e tyre,” tha për DW Schaake, ish-deputete e Partisë liberale holandeze Demokratët 66 në Parlamentin Evropian. “Ai po i përdor ato gjithashtu si mjete për agjendën e tij gjeopolitike.”
Nga i vetëshpalluri “i moderuar” tek i djathti ekstrem i linjës së ashpër
Që nga themelimi i kompanisë së tij të parë në mesin e viteve nëntëdhjetë, biznesmeni me origjinë nga Afrika e Jugut Elon Musk ka krijuar një sërë biznesesh të suksesshme dhe ka grumbulluar një pasuri të vlerësuar në më shumë se 243 miliardë dollarë (224 miliardë euro).
Talenti i tij për rritjen e startup-eve në kompanitë kryesore të teknologjisë i ka dhënë gjithashtu atij kontroll në rritje mbi infrastrukturën kritike digjitale dhe gradualisht e ka ndihmuar të zgjerojë ndikimin e tij politik.
Aktualisht, programi amerikan hapësinor NASA mbështetet në kompaninë astronautike të Musk-ut, SpaceX, për të nisur satelitët. Filiali i SpaceX Starlink sjell internetin me brez të gjerë në disa nga vendet më të largëta në botë dhe është bërë një mjet i domosdoshëm për ushtarakët në zonat e konfliktit, nga Ukraina në Gaza.
Me blerjen e X, dikur Twitter, në vitin 2022, Musk fitoi gjithashtu kontrollin në një prej platformave më me ndikim të mediave sociale sot.
Në të njëjtën kohë, biznesmeni – i cili dikur e identifikonte veten si “i moderuar” jashtë politikës – është rreshtuar gjithnjë e më shumë me pozicionet konservatore të vijës së ashpër, duke kundërshtuar hapur idealet e krahut të majtë që ai tani i konsideron të dëmshme për të ardhmen e kompanisë. shoqëria.
Thyerja e traditës
Përfshirja politike e Muskut arriti kulme të reja në prag të zgjedhjeve në SHBA në nëntor. Pas një atentati në mes të korrikut, Musku mbështeti publikisht Trumpin. Mes korrikut dhe mesit të tetorit të këtij viti, Musku kontribuoi me afro 119 milionë dollarë (110 milionë euro) në një super PAC që mbështet Trump, sipas raporteve të financimit të fushatës.
Në fillim të kësaj jave, ai tërhoqi vëmendjen duke ofruar stimuj me para për votuesit e regjistruar në shtatë shtete të lëvizjes për të nënshkruar një peticion. Çdo ditë deri në zgjedhje, një nënshkrues do të zgjidhet rastësisht dhe do të shpërblehet me një milion dollarë.
Një përfshirje e tillë e hapur politike është e pazakontë në mesin e elitave të biznesit amerikan. “Marrëdhënia midis Muskut dhe Trump nxjerr në dritë një nivel ndikimi që shumica e manjatëve preferojnë ta mbajnë nën radar,” thotë Schaake. “Veprimet e Muskut duket se reflektojnë se ai beson se mund të bëjë çfarë të dojë”, shton ajo, duke iu referuar përpjekjeve të përsëritura të Muskut për të futur veten në debate politike në vende të tjera.
Po sikur të fitojë Trump-i?
Ajo që po bëhet e qartë është se këto përpjekje synojnë gjithashtu pozicionimin e Musk-ut për qasje dhe ndikim më të madh, nëse Trumpi rizgjidhet në nëntor. “Ka shumë të ngjarë që ai të dëshirojë disa angazhime nga Trumpi në politikën e jashtme në lidhje me bizneset e tij”, tha Schaake.
Një shije e parë i këtij ndikimi të mundshëm u ofrua në fund të shtatorit: kandidati i Trumpit, JD Vance, sugjeroi që SHBA të rishqyrtojë mbështetjen për NATO-n nëse Bashkimi Evropian do të avancojë rregulloret që synojnë platformat e medias, veçanërisht X të Musk-ut. BE aktualisht po heton X për shkelje të mundshme të rregulloreve të reja në platformat online, të cilat mund të çojnë në gjoba të konsiderueshme.
Ky përqendrim i pushtetit mbi infrastrukturën kritike digjitale përbën një rrezik për demokracinë, paralajmëroi eksperti i politikës kibernetike Schaake.
“Musku është i paparashikueshëm; pozicionet e tij mund të ndryshojnë brenda natës,” tha ajo. “Dhe kur dikush që kontrollon produkte dhe infrastrukturë të rëndësishme ndryshon mendje, pasojat janë gjithashtu të rëndësishme.”