Kalo te përmbajtja
Koha Jone Logo
  • Të fundit
  • Lajme
  • Aktualitet
  • WebTV
  • Rajoni
  • Bota
  • Politikë
  • Kosova
  • Ekonomi
  • Showbiz
  • Sporti
  • Shqip
  • English
Lexo në app
  • Shqip
  • English
  • Të fundit
  • Lajme
  • Aktualitet
  • WebTV
  • Rajoni
  • Bota
  • Politikë
  • Kosova
  • Ekonomi
  • Showbiz
  • Sporti
  • Lajme
  • Aktualitet
  • Politikë
  • Forum
  • WebTV
  • Editorial
  • Kosova
  • Rajoni
  • Bota
  • Sporti
  • Ekonomi
  • Showbiz
  • Kultura
  • Shëndeti
  • Teknologji
  • Intervista
  • Kronikë
  • Turizëm
  • Sociale
  • Historiku
Lajmet e fundit

Gazeta "KOHA JONË" themeluar si e pavarur më datë 11 Maj 1991
Botues: Nikoll LESI. Adresa e redaksisë: Rruga "Sami Frasheri", Pallatet e Aviacionit të Vjetër Nr. 2, TIRANA - ALBANIA

Site by

Opsionet e pamjes

Pamje shembull E diel, 22 Nëntor 2026, 19:02 Erion Braçe: Erion Veliaj! Këtë herë e ke gabim! Nga Erion Braçe- Zhaneta Beqiri është gruaja në krye të shërbimit publik të çerdheve dhe kopshteve në qytetin e Tiranës. Një shërbim që, me…
Pamja e bardhë/e zezë
Madhësia e tekstit
  • Në trend
  • Qafë Thanë
  • Erion Veliaj
  • Messi
  • Grabitje Durrës
  • Xhensila Myrtezaj
  • Aksident në Fier
  • Spiropali
  • Vuçiç
Lajmet e fundit
Në trend
  • Qafë Thanë
  • Erion Veliaj
  • Messi
  • Grabitje Durrës
  • Xhensila Myrtezaj
  • Aksident në Fier
  • Spiropali
  • Vuçiç
KOHA JONË Lajmet e fundit, gjithmonë me ju
Instalo

Të jetosh midis errësirës përpirëse dhe dritës shpërfaqëse të vetes. Ja çfarë këshillon Frojd

Kultura E shtunë, 11 Prill 2026 20:15
Të jetosh midis errësirës përpirëse dhe dritës shpërfaqëse të vetes. Ja çfarë këshillon Frojd
Shto te burimet e preferuara

Shpërnda

Facebook WhatsApp Email X

Nga Albert Vataj

A jemi ne, në thelb, qenie të ndërtuara mbi një arkitekturë tensioni, ku ajo që quajmë “vetëdije” është vetëm sipërfaqja e një oqeani të trazuar instinktesh të shtypura? Kjo është një nga pyetjet themelore që ngre Sigmund Freud, jo si një hipotezë e thjeshtë, por si një model shpjegues i natyrës njerëzore.

Në terminologjinë e tij, instinkti (Trieb) nuk është thjesht një impuls biologjik, por një forcë dinamike që kërkon shkarkim, një energji psikike që synon kënaqësinë dhe shmang dhimbjen. Dy shtyllat kryesore të kësaj ekonomie të brendshme janë:

Erosi, instinkti i jetës, që synon ruajtjen, lidhjen, krijimin, seksualitetin dhe vazhdimësinë;

Thanatosi, instinkti i vdekjes, që shtyn drejt shpërbërjes, agresionit dhe vetëshkatërrimit.

Në këtë kuptim, njeriu nuk është një njësi harmonike, por një fushëbetejë, një topografi e konfliktit mes këtyre forcave.

Freudi e përkufizon shtypjen si mekanizmin me të cilin vetëdija përjashton impulse, dëshira apo kujtime të papranueshme, duke i zhvendosur në pavetëdije. Por kjo nuk është një zhdukje, është një internim. Ajo që shtypet nuk vdes, ajo rikthehet e maskuar, në forma simptomash, si ankth, neuroza që karakterizohen me çrregullime somatike, ose në shpërthime të papritura sjelljeje.

Reklamë Reklamo në Koha Jonë
Reklamë Reklamo në Koha Jonë

Pra, ajo që ne e quajmë “qetësi” shpesh është vetëm një ekuilibër i rremë, një armëpushim i përkohshëm mes forcave që vazhdojnë të fermentojnë në thellësi.

Megjithatë, Freudi nuk e sheh zgjidhjen te lirimi i pakontrolluar i instinkteve. Ai propozon një proces më të rafinuar, sublimimin, që është transformimi i energjisë instinktive në forma të pranueshme dhe krijuese, si; art, dije, etikë, kulturë.

ReklamëSwiss DigitalReklamo në Koha Jonë

Në këtë prizëm, qytetërimi vetë është produkt i instinkteve të ridrejtuara në një tjetër kahje, kurrsesi jo i zhdukjes së tyre.

Ajo që ti ngre me të drejtë është dimensioni historik dhe shoqëror, shtypja nuk është vetëm intrapsikike, por edhe institucionale. Shteti autoritar, morali represiv, familja si aparat disiplinues, të gjitha këto krijojnë një super-ego kolektive, një instancë që jo vetëm ndalon, por edhe fajëson.

Mund t'ju interesojë

NASA zbulon të dhëna të reja për mundësinë e ekzistencës së jetës aliene në sistemin tonë diellor

NASA zbulon të dhëna të reja për mundësinë e ekzistencës së jetës aliene në sistemin to...

20 Nëntor 2026, 17:31
400 vjet nga shugurimi Katedrales së Shën Pjetrit në Romë

400 vjet nga shugurimi Katedrales së Shën Pjetrit në Romë

19 Nëntor 2026, 08:40
Sadik Bejko: Shënime dhe mbresa nga “Oxhaku i Këlcyrës” i Mero Bazes

Sadik Bejko: Shënime dhe mbresa nga “Oxhaku i Këlcyrës” i Mero Bazes

18 Nëntor 2026, 22:04

Këtu lind paradoksi, individi që kërkon çlirim shpesh prodhon vetëm një liri të kushtëzuar, një “liri skllavi”, sepse strukturat e jashtme janë internalizuar. Ai nuk ka më nevojë për një despot të jashtëm, ai e mban atë brenda vetes.

Gjendja që përshkruan, ajo e një individi të inkapsuluar, të frikësuar për t’u përballur me veten, mund të përkufizohet si një disociim ekzistencial, një ndarje mes asaj që jemi dhe asaj që lejojmë të shfaqet. Kjo krijon, një ndjenjë papajtueshmërie me veten, një tension të vazhdueshëm midis potencialit dhe realitetit, gjithashtu edhe një identitet të projektuar, jo të jetuar.

Në këtë kuptim, njeriu modern është shpesh një projekt i papërfunduar, një përpjekje që ngec në prag të realizimit të vetes.

Njeriu në përleshjen e demonëve të vetvetes përmesa ndërgjegjësimit, si akt çlirimi.

Freudi do të thoshte se rruga nuk është as shtypja, as dorëzimi, por ndërgjegjësimi. Vetëm duke i sjellë këto impulse në dritë, individi fiton një formë autonomie, jo duke i zhdukur demonët, por duke i njohur, emërtuar dhe integruar.

Kjo është një etikë e përballjes, jo e arratisjes.

A është tepër vonë?

Pyetja që parashtrohet, nëse është tepër vonë apo nëse përpjekja është e pamjaftueshme, mbetet thellësisht e hapur dhe thelbësisht përcaktuese mbi pozitën në të cilën ndodhemi në betejën me vetveten. Por nga një këndvështrim psikanalitik, vonesa nuk është përfundim; ajo është thjesht një akumulim i së pathënës.

Dhe megjithatë, fakti që “ne jemi aty, duke u përpjekur” është vetë shenja e një rezistence të brendshme, një dëshmi se instinktet, pavarësisht shtypjes apo menaxhimit, nuk pushojnë së kërkuari shprehje.

Në fund, njeriu nuk është as plotësisht i lirë, as plotësisht i robëruar. Ai është një qenie në proces, një negociim i përhershëm midis errësirës përpirëse dhe dritës shpërfaqëse të vetes. Dhe ndoshta, pikërisht në këtë përleshje të pambarimtë qëndron dinjiteti i tij.

Shto te burimet e preferuara

Shpërnda

Facebook WhatsApp Email X

Më të fundit

Erion Braçe: Erion Veliaj! Këtë herë e ke gabim!
Para 16 minutash

Erion Braçe: Erion Veliaj! Këtë herë e ke gabim!

Fondazione Milan nderon Baresi para Milan-Frosinone
Para 17 minutash

Fondazione Milan nderon Baresi para Milan-Frosinone

PHOTO OF THE DAY në shtëpinë e Kongresit të Manastirit
Para 46 minutash

PHOTO OF THE DAY në shtëpinë e Kongresit të Manastirit

𝐏𝐈𝐊𝐈𝐀𝐓𝐀 𝐄 𝐄𝐔𝐑𝐎𝐒 𝐃𝐇𝐄 𝐒𝐀𝐌𝐈𝐓𝐈 𝐈 𝐀𝐑𝐔𝐁𝐄̈𝐒 𝐄𝐍𝐃𝐄 𝐕𝐈𝐉𝐎𝐍!
Para 55 minutash

𝐏𝐈𝐊𝐈𝐀𝐓𝐀 𝐄 𝐄𝐔𝐑𝐎𝐒 𝐃𝐇𝐄 𝐒𝐀𝐌𝐈𝐓𝐈 𝐈 𝐀𝐑𝐔𝐁𝐄̈𝐒 𝐄𝐍𝐃𝐄 𝐕𝐈𝐉𝐎𝐍!

Më të lexuarat

1 Elisa Spiropali: Unë jam ajo që fryj erën, sjell shiun, lëshoj breshërin, ngre cunamin, thaj detet, rrafshoj malet…
Para 7 orësh

Elisa Spiropali: Unë jam ajo që fryj erën, sjell shiun, lëshoj breshërin, ngre cunamin, thaj detet, rr...

2 Mbyllen hetimet, dërgohet për gjykim dosja e këngëtares Xhensila Myrtezaj
Para 7 orësh

Mbyllen hetimet, dërgohet për gjykim dosja e këngëtares Xhensila Myrtezaj

3 A do të shpallet me 28 Nëntor Lëvizja Studentore Kombëtare si forcë politike?
21 Nëntor 2026, 15:12

A do të shpallet me 28 Nëntor Lëvizja Studentore Kombëtare si forcë politike?

4 Erion Veliaj shkarkon dy drejtorë të Bashkisë si njerëz të Ramës
Para 20 orësh

Erion Veliaj shkarkon dy drejtorë të Bashkisë si njerëz të Ramës

Koha Jone Logo

E përditshme, e pavarur

  • Të fundit
  • Lajme
  • Aktualitet
  • WebTV
  • Rajoni
  • Bota
  • Sporti
  • Showbiz
  • Politikë
  • Forum
  • Kultura
  • Shëndeti
  • Editorial
  • Kronikë
  • Teknologji
  • Ekonomi
  • Turizëm
  • Sociale
  • Reklamo në Koha Jonë
  • Kontakt
  • Privacy Policy
Download on the App Store Get it on Google Play

Gazeta "KOHA JONË" themeluar si e pavarur më datë 11 Maj 1991
Botues: Nikoll LESI. Adresa e redaksisë: Rruga "Sami Frasheri", Pallatet e Aviacionit të Vjetër Nr. 2, TIRANA - ALBANIA

Site by
  • BOTUES & DREJTOR: Nikoll LESI
  • KRYEREDAKTOR: Daniel MUÇAKU
  • ZV/KRYEREDAKTOR: Redjon SHTYLLA
  • BORDI: Elsa KAMBERI, KRYETARE
  • NIPT: J71425013C

© 2026 KOHA JONE. All rights reserved.