Bordi i Paqes, Shqipëria zgjodhi Trump në vend të Europës

Nga Ervis Iljazaj

Parlamenti i Shqipërisë ka votuar ditën e sotme pjesëmarrjen në Bordin e Paqes për zgjidhjen e krizës së Gazës, me një konsensus bipartizan. Përtej qeverisë, e cila sapo mori ftesën nuk nguroi ta shpallë angazhimin e saj të menjëhershëm nëpërmjet një statusi në rrjetet sociale të Kryeminsitrit Rama, edhe Partia Demokratike e shpalli dakordësinë e saj. Në fakt, opozita shqiptare, si pasojë e retorikës së saj pro Trumpiste, nuk mund të sillej ndryshe dhe nuk kishte pothuajse asnjë kritikë për qeverinë, asnjë analizë se cfarë është ky Bord dhe cfarë sjell për Shqipërinë dhe politikën e saj të jashtme.

Sepse, pjesëmarrja e Shqipërisë në këtë Bord, sigurisht që ka një ndikim në politikën e jashtme të Shqipërisë dhe strategjisë së saj. Po të shikosh se cilët shtete morën pjesë, do të vihet re se vendet kryesore të Europës si Spanja, Franca, Britania, Gjermania apo edhe Italia, ose nuk kanë marrë pjese ose nuk kanë mbajtur një qëndrim të qartë për këtë cështje. I vetmi që e firmosi menjëherë këtë anëtarësim ishte Viktor Orban, i cili nuk shquhet si ndonjë proeuropian i madh. Në firmosjen e anëtarësimit që u zhvillua live, pothuasje asnjë nga përfaqësuesit e vendeve kryesore të BE nuk ishte prezent.

Në përgjithësi, Bashkimi Europian ka qenë kundra këtyre instrumentave ndërkombëtar për zgjidhje të krizave politike apo humanitare me arsyetimin se këto janë instrumenta që i mbivendosen rendit aktual të organizatave ndërkombëtare si OKB, brenda të cilave janë gjetur zgjidhjet ndërkombëtare. Ndërkohë që Donal Trump me veprime të të tilla de facto është duke e zëvendësuar rendin aktual me instrumenta të ideura dhe konceptuara prejt tij.

Në këtë rast, Shqipëria zgjodhi politikën e jashtme të Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe jo atë të Europës. Këtë zgjedhje vendi ynë do të duhet ta bëjë gjithmonë e më shumë në të ardhemen, të paktën për sa i përket politikës së jashtme. Është fare e qartë se aleanca euroatlantike është në një krizë të thellë që kur Donald Trump u zgjodh në mandatin e tij të dytë në Shtëpinë e Bardhë. Mosmarrëveshjet midis Europës dhe Amerikës në këto momente kanë arritur ndoshta pikën më të lartë që pas Luftës së Dytë Botërore. Në shumë cëshjte që nga siguria, ekonomia apo e drejta ndërkombëtare, Trump dhe Europa kanë mendime të ndryshme. Aq të thella janë këto mosmarrëveshje saqë shumë ekspertë të fushës e konsiderojnë si një carje të pakthyeshme këtë aleancë. Madje, vënë në diskutim edhe ekzistencën dhe vashdimësinë e NATOS apo marrëveshje të tilla. Si të thuash, bota që kërkon të krijojë Trump, është toalisht e ndryshme nga ajo që ekziston sot dhe padyshim që kjo vendos në pikëpyetje qëndrimet europiane të cilat po shfaqen publiksiht nga liderë të ndryshëm. Mjafton të dëgjosh fjalimin e Presidenti të Francës ne Davos për të kuptuar se në cfarë pike janë këto marrëdhënie.

Shqipëria padyshim që ndodhet midis dy aletëve të saj historik, që tashmë nuk e mendojnë njësoj për sa i përket cështjeve ndërkombëtare. Bordi i Paqes ishte jë test i parë i dilemave që do të ketë Shqipëria në të ardhmen për sa i përket vendimeve të saj, ku do të duhet të zgjedin midis Europës dhe Amerikës.

Megjithatë, askush nuk e bënë këtë analizë dhe këto qëndrime kaq të rëndësishme nuk bëhen fare pjesë e debatit publik. Ndërkohë që marrëdhëniet me ShBA janë kryefjala kudo në Europë. Shtetet e Bashkuara kanë qenë dhe janë aleati ynë kryesor dhe kontribuesi kryesor i sigurisë së kombit Shiptar deri më sot, por ajo botë ka ekzistuar der më sot, nuk dihet ende nëse do të ekzistojë më. Prandaj, është e rëndësishme që vendimet që përcaktojnë strategjinë tonë kombëtare duhet të jenë të matura dhe kërkohet një reflektim i thellë për botën e re që kemi pëprara.

Kesaj herë, Kosova dhe Shqipëria zgjodhën Amerikën, por në të ardhmen, duke qenë se ne bëjmë pjesë në Kontinentin Europian dhe jemi në proces integrimi, zgjedhja nuk do të jetë kaq e lehtë. Të paktën, mos të jenë vendime të marra me kaq ngut.