Shira meteorikë dramatikë të verës arrijnë kulmin në ditën e një eklipsi diellor

Një nga shirat meteorikë më të ndritshëm dhe më të popullarizuar të vitit, Perseidët, arrin kulmin këtë javë, duke ofruar një mundësi unike për të parë yje të shkrepura duke përshkuar një qiell veçanërisht të errët. Kjo errësirë favorizuese vjen falë hënës së re, e cila minimizon ndërhyrjen e dritës hënore. Shiu meteorik i Perseidëve ka filluar që nga mesi i korrikut, por pritet të arrijë pikun e tij gjatë natës nga e mërkura në të enjten. Meqenëse ana e ndriçuar e hënës aktualisht është kthyer nga dielli, dhe ana e saj e errët nga Toka, drita e fortë e hënës nuk do të pengojë këtë ngjarje të shumëpritur të vëzhgimit të qiellit gjatë verës.

Kulmi i Perseidëve përkon fatmirësisht me atë që ndoshta është ngjarja qiellore më e pritur e sezonit: një eklips total diellor. Ky eklips do të jetë i dukshëm të mërkurën nga Spanja, një pjesë e vogël e Portugalisë, Groenlanda, Islanda dhe Rusia veriore. Një eklips total diellor ndodh kur dielli, hëna dhe Toka rreshtohen dhe hëna kalon para diellit, duke e errësuar plotësisht dritën e tij. Në vendet ku eklipsi do të ndodhë rreth perëndimit të diellit, njerëzit mund të shohin meteorë Perseidë gjatë totalitetit, minutat kur hëna bllokon plotësisht dritën e diellit, duke lënë pas një unazë të zjarrtë dhe duke errësuar përkohësisht qiejt. Kjo bashkëngjitje e dy fenomeneve qiellore premton një spektakël të rrallë dhe të paharrueshëm.

Perseidët janë zakonisht një nga shirat meteorikë më të popullarizuar të vitit për shkak të kohës së tyre gjatë muajve të ngrohtë të verës në Hemisferën Veriore, zakonisht nga mesi i korrikut deri në fund të gushtit, si dhe për shkallën e lartë të yjeve të shkrepura që prodhojnë. Në kushte ideale – mot i kthjellët dhe qiej të errët – Perseidët mund të prodhojnë deri në 100 yje të shkrepura në orë. Edhe pse shkalla më e lartë vjen gjatë kulmit të shiut, yjet e shkrepura pritet të vazhdojnë të jenë të dukshme gjatë dy javëve të ardhshme, duke ofruar mundësi të zgjatura për vëzhgim.

Shiu meteorik i Perseidëve ndodh kur Toka kalon nëpër një re grimcash pluhuri dhe mbeturinash të lëna pas nga një kometë e njohur si 109P/Swift-Tuttle, e cila u zbulua në vitin 1862. Vija dritash krijohen ndërsa mbeturinat godasin atmosferën. Perseidët janë të njohur për prodhimin e “topave të zjarrit” (fireballs), të cilët janë meteorë jashtëzakonisht të ndritshëm që lënë pas gjurmë shkëlqyese ndërsa shpërbëhen. Për të parë Perseidët nga Hemisfera Veriore, koha më e mirë është në orët e para para agimit. Vëzhguesit duhet të zgjedhin një vend pa pengesa nën qiejt më të errët të mundshëm, larg dritave të qytetit dhe formave të tjera të ndotjes së dritës.

NASA rekomandon që sytë të përshtaten me errësirën për 20 deri në 30 minuta, pastaj të ulen, të shikojnë lart dhe të presin me durim yjet e shkrepura. Për shumicën e vendeve në Hemisferën Jugore, pika rrezatuese e shiut meteorik – pika në qiell nga e cila duket se burojnë yjet e shkrepura – nuk do të ngrihet mbi horizont, duke i bërë ato të vështira për t’u parë. Për ata që nuk mund të vëzhgojnë drejtpërdrejt, NASA planifikon të organizojë një “watch party” virtual në YouTube duke filluar nga ora 12:00 e mesnatës ET të enjten, me një transmetim të pamjeve të drejtpërdrejta nga kamerat qiellore në Qendrën e Fluturimeve Hapësinore Marshall në Huntsville, Alabama.

Marrë nga NBC News