Presidenti rus Vladimir Putin ka shprehur besimin se lufta në Ukrainë po i vjen fundi, deklarata këto që erdhën vetëm pak orë pasi ai ishte zotuar për të mposhtur Ukrainën gjatë paradës së Ditës së Fitores në Moskë, e cila këtë vit ishte më e reduktuara në vite. “Mendoj se çështja po i vjen fundi,” tha Putin për konfliktin më vdekjeprurës në Evropë që nga Lufta e Dytë Botërore. Ai shtoi se do të ishte i gatshëm të negocionte marrëveshje të reja sigurie për Evropën dhe se partneri i tij i preferuar për negociata do të ishte ish-kancelari gjerman Gerhard Schröder – një zgjedhje që ka të ngjarë të pritet me skepticizëm në Ukrainë dhe në Bashkimin Evropian. Këtë javë, presidenti i Këshillit Evropian, António Costa, gjithashtu shprehu besimin se ekziston potenciali që BE-ja të negociojë me Rusinë dhe të diskutojë të ardhmen e arkitekturës së sigurisë së Evropës.
Deklaratat e Putinit u bënë në një kontekst ku Moska ishte nën masa të rrepta sigurie të shtunën, me shërbimet e internetit të fikura në të gjithë qytetin. Kjo ndodhi pasi Ukraina vazhdoi të godiste Rusinë me sulme me dronë dhe raketa me rreze të gjatë, duke detyruar organizatorët e paradës së Ditës së Fitores të hiqnin dorë nga pompoziteti i zakonshëm i saj. Shfaqja tradicionale e raketave dhe automjeteve të blinduara, një element i rregullt i paradës që kur Putin prezantoi pajisjet ushtarake në vitin 2017, mungoi plotësisht. Kremlini mori masa të gjera për të mbrojtur paradën – e cila feston fitoren e aleatëve mbi Gjermaninë Naziste në Luftën e Dytë Botërore – pas sulmeve të fundit ukrainase me dronë me rreze të gjatë ndaj një sërë objektivash.
Pavarësisht një armëpushimi tre-ditor të ndërmjetësuar nga SHBA midis Kievit dhe Moskës, i shpallur në prag të paradës së Moskës, zyrtarët ukrainas raportuan të dielën se kishte pasur sulme ruse me dronë dhe afro 150 përleshje në fushën e betejës gjatë 24 orëve të fundit. Nga ana tjetër, ministria ruse e mbrojtjes deklaroi të dielën se Rusia kishte rrëzuar 57 dronë ukrainas. Kremlini theksoi se nuk kishte plane për të zgjatur armëpushimin, i cili hyri në fuqi të shtunën pas njoftimit të përbashkët nga Rusia, Ukraina dhe Donald Trump.
Në Ukrainë, sulmet ruse shkaktuan viktima dhe të plagosur. Një person u vra dhe tre u plagosën në rajonin juglindor të Zaporizhzhia-s, sipas guvernatorit Ivan Fedorov, të dielën në mëngjes. Guvernatori i rajonit verilindor të Kharkiv-it, Oleh Syniehubov, tha se tetë persona, përfshirë dy fëmijë, u plagosën nga sulmet me dronë në kryeqytetin rajonal dhe vendbanimet e afërta. Shtatë persona, përfshirë një fëmijë, janë plagosur në rajonin jugor të Kherson-it nga sulmet ruse me dronë dhe artileri që nga e shtuna në mëngjes, sipas guvernatorit rajonal Oleksandr Prokudin. Një fëmijë u plagos dhe infrastruktura u dëmtua në sulmet ruse në rajonin juglindor të Dnipropetrovsk-ut, tha guvernatori rajonal Oleksandr Hanzha.
Me asnjë fitore në horizont dhe pa një afat kohor për përfundimin e luftës, gjendja shpirtërore në Rusi po përkeqësohet. Në fushën e betejës, situata është po aq e vështirë. Trupat ruse janë pothuajse në një ngërç, me asnjërën palë që nuk duket afër një përparimi. Përparimet janë ngadalësuar në muajt e fundit, me të dyja ushtritë që tregojnë shenja lodhjeje dhe pësojnë humbje të mëdha, ndërsa vazhdojnë të godasin infrastrukturën energjetike të njëra-tjetrës. Putin, i cili ka udhëhequr Rusinë si president ose kryeministër që nga dita e fundit e vitit 1999, përballet me një valë ankthi në Moskë lidhur me luftën, e cila ka vrarë qindra mijëra njerëz, ka lënë pjesë të mëdha të Ukrainës në gërmadha dhe ka shteruar ekonominë ruse. Marrëdhëniet e Rusisë me Evropën janë më të këqija se në çdo kohë që nga thellësitë e Luftës së Ftohtë. Forcat ruse deri më tani nuk kanë qenë në gjendje të marrin të gjithë rajonin e Donbasit në Ukrainën lindore, ku forcat e Kievit janë shtyrë pas në një linjë qytetesh-kala. Përparimet ruse janë ngadalësuar këtë vit, megjithëse Moska kontrollon pak më pak se një të pestën e territorit ukrainas.
Putin kritikoi mbështetjen perëndimore për Kievin të shtunën. “Ata [Perëndimi] filluan të rrisin konfrontimin me Rusinë, i cili vazhdon edhe sot,” tha ai. “Mendoj se ajo [lufta] po shkon drejt fundit, por është ende një çështje serioze. Ata kaluan muaj duke pritur që Rusia të pësonte një humbje dërrmuese, që shtetësia e saj të shembej. Nuk funksionoi. Dhe pastaj ngecën në atë brazdë dhe tani nuk mund të dalin prej saj.” I pyetur nëse ishte i gatshëm të angazhohej në bisedime me evropianët, Putin tha: “Për mua personalisht, ish-kancelari i Republikës Federale të Gjermanisë, zoti Schröder, është i preferueshëm.” Shumë në Ukrainë dhe Evropë do të jenë skeptikë për përfshirjen e Schröder-it, duke pasur parasysh historinë e tij si mik i ngushtë i Putinit dhe lidhjet me biznesin dhe projektet ruse, siç janë gazsjellësit Nord Stream. Në vitin 2022, pas shpërthimit të luftës, Zelenskyy e quajti Schröder-in “të neveritshëm” për takimin me Putinin dhe për fjalët në favor të liderit rus. Zelenskyy, pasi më parë kishte lëshuar një “dekret” që lejonte paradën e Moskës të zhvillohej, e shënoi të shtunën si Ditën e Evropës, e cila festohet si një ditë themeluese e BE-së, duke theksuar se Ukraina është një “pjesë e pandashme e familjes evropiane.”
Marrë nga The Guardian