Faik Konica, ai që e promovoi dhe e mbrojti me zjarrin e një atdhetari flamurin tonë kombëtar

Nga Albert Vataj

SOT NE DITELINDJEN E ATDHETARIT TE MADH
Në historinë e mendimit dhe të veprimit kombëtar shqiptar, pak figura e kanë mbrojtur dhe promovuar simbolin e flamurit me aq pasion intelektual, me aq argumente historike dhe me aq guxim polemik sa Faik Konica. Për të, flamuri nuk ishte vetëm një shenjë heraldike apo një emblemë ceremoniale; ai ishte dëshmia e vazhdimësisë historike të shqiptarëve, një simbol i gjallë i identitetit, krenarisë dhe qëndresës së një kombi që kishte mbijetuar mes stuhive të historisë.
Ideali i lartë i Konicës për ta mbrojtur dhe për ta bërë sa më të njohur flamurin tonë kombëtar shfaqet qartë që në shkrimet e tij të hershme në revistën Albania, të cilën ai e themeloi dhe e drejtoi me një mision të qartë: të zgjonte ndërgjegjen kombëtare shqiptare dhe të afirmonte kulturën, historinë dhe simbolikën e saj në arenën europiane. Në këtë tribunë mendimi, Konica nuk ishte thjesht një publicist; ai ishte një arkitekt i identitetit kulturor shqiptar.

Në shënimin “Flamuri kombëtar i Shqipëtarëvet”, botuar më 15 shtator 1901, Konica i përgjigjet një pyetjeje që një parapagues i revistës i drejtonte redaksisë: “A ka Shqipëria një flamur kombëtar?” Pyetja, në dukje e thjeshtë, prekte një çështje thelbësore: ekzistencën historike të simbolit që përfaqësonte kombin. Për t’iu përgjigjur me autoritet, Konica mbështetet në burime historike të mirëfillta, ndër të cilat veçanërisht në veprën e historianit francez Jacques de Lavardin, autor i librit Histoire de Georges Castriot surnommé Scanderbeg, Roy d’Albanie, botuar në Paris më 1621.

Në faqen 44 të kësaj vepre, Lavardini përshkruan flamurin e heroit kombëtar Gjergj Kastrioti Skanderbeg me këto fjalë domethënëse:
“Flamurët e Skënderbeut, që ishin të gjithë të kuq, kishin një shqiponjë dykrerëshe të zezë.”
Nga ky burim historik Konica nxjerr përfundimin e qartë: e kuqja dhe e zeza janë ngjyrat kombëtare të shqiptarëve, dhe bashkimi i tyre përbën shenjën dalluese të identitetit të tyre historik. Me këtë argumentim ai jo vetëm që i përgjigjej pyetjes së lexuesit, por vendoste mbi baza të dokumentuara historike legjitimitetin e flamurit shqiptar.

Në një tjetër shkrim polemik me titull “Shqipëria a ka një flamur authéntik?”, Konica u përgjigjet propagandës së qarqeve të Young Turks, të cilët përhapnin idenë se Shqipëria nuk kishte një flamur autentik. Për Konicën, kjo nuk ishte thjesht një keqkuptim historik, por një përpjekje për të zbehur identitetin kombëtar shqiptar. Për këtë arsye ai e nis përgjigjen me një ton të ashpër polemik, por të mbështetur në argumente të pakundërshtueshme historike dhe shkencore.

Me ironinë therëse që e karakterizonte stilin e tij, ai u kujton kundërshtarëve të tij se historia e flamurit shqiptar është e shkruar në vetë përleshjet e së kaluarës. Në një pasazh të njohur, Konica shkruan:
“Në keni dyshim, pyetni kockat e stërgjyshërve tuaj dhe do t’mësoni laftin dhe madhërin’ e atij flamuri. Jo kockat e krahërorit, po kockat e kurrizit, se Turqët, stërgjyshërit t’uaj, të mundur prej atij flamuri në jo më pak se njëzet e dy lufta, i kthyen më shpesh kurrizin se sa qëndruan t’i bëjnë ballë.”

Ky fragment nuk është vetëm një polemikë e ashpër; ai është një shembull i mënyrës se si Konica përdorte historinë, ironinë dhe retorikën për të mbrojtur dinjitetin e kombit të tij. Nëpërmjet këtij diskursi, flamuri shqiptar nuk paraqitet thjesht si një simbol grafik, por si një memorie historike e gjallë, e lidhur me epopenë e qëndresës së shqiptarëve kundër Perandorisë Osmane.
Kështu, për Konicën, flamuri i kuq me shqiponjën e zezë dykrerëshe nuk ishte vetëm një relike e kohës së Gjergj Kastrioti Skanderbeg; ai ishte një urë simbolike që lidhte të kaluarën heroike me aspiratën për shtetësi dhe liri kombëtare. Në këtë kuptim, shkrimet e tij për flamurin janë më shumë se artikuj publicistikë: ato janë akte të vetëdijes kombëtare, ku historia, polemika dhe ideali i atdhedashurisë bashkohen në një mision të vetëm, të ruajnë dhe të nderojnë simbolin që përfaqëson shpirtin e një kombi.