Rama sot me drejtuesit e PS: A do të ndryshojë mënyra e qeverisjes apo vetëm komunikimi?

Mbledhja që Kryeministri Edi Rama zhvillon këtë mëngjes me drejtuesit politikë të qarqeve nuk është një takim rutinë partie. Ajo është prova e parë nëse analiza e fortë që ai bëri disa ditë më parë mbi protestat qytetare do të përkthehet në vendime politike konkrete.

Pas më shumë se 50 ditësh protestash, Rama pranoi publikisht se mes qeverisë dhe qytetarëve është krijuar një hendek i madh. Pranoi se administrata ka dështuar në shumë raste, se arroganca është bërë problem politik dhe se edhe socialistë e votues të PS-së kanë dalë në protestë. Ishte ndoshta reflektimi më i fortë që ka bërë gjatë viteve të fundit.

Por në politikë reflektimi nuk mjafton. Ajo që vlerësohet janë vendimet.

Prandaj dokumenti “Besa”, i prezantuar si “kthesa e mandatit të katërt”, hyn sot në fazën e parë të zbatimit.

Zvërneci, testi i parë

Nuk është rastësi që Rama ka zgjedhur pikërisht projektin e Zvërnecit si provën e parë të filozofisë së re.

Zvërneci u kthye në simbolin e protestave. Aty u përplasën vizioni i qeverisë për zhvillimin ekonomik me shqetësimet e qytetarëve dhe ambientalistëve për mbrojtjen e natyrës.

Vendimi për të zhvilluar dëgjesa publike brenda 90 ditëve, për të publikuar dokumentacionin dhe për të rivlerësuar projektin është një sinjal se qeveria kërkon të tregojë se është e gatshme të dëgjojë përpara se të vendosë.

Nëse ky proces zhvillohet me transparencë reale dhe jo vetëm formale, mund të jetë një model i ri vendimmarrjeje. Nëse dëgjesat mbeten një procedurë pa ndikim në vendimin përfundimtar, atëherë “Besa” rrezikon të shihet vetëm si një ushtrim komunikimi.

Nga pushteti te dëgjimi

Për 12 vite, Partia Socialiste ka qeverisur me shumica të forta parlamentare.

Kjo i ka dhënë stabilitet politik, por ka prodhuar edhe një perceptim të përhapur se vendimet shpesh merren nga lart-poshtë, ndërsa konsultimi publik mbetet formal.

Vetë Rama pranoi se faktet e qeverisë nuk dëgjohen më, sepse qytetarët i perceptojnë si arrogancë.

Nëse kjo diagnozë është e saktë, atëherë ndryshimi nuk mund të kufizohet te gjuha e komunikimit. Ai duhet të prekë mënyrën se si ndërtohen politikat publike.

Çfarë pritet nga mbledhja e sotme?

Takimi me drejtuesit politikë të qarqeve pritet të shërbejë për tre objektiva kryesorë:

të shpjegohet filozofia e dokumentit “Besa”;

të përcaktohen detyrat politike për drejtuesit në terren;

të diskutohet aneksi që Rama nuk e bëri publik në mbledhjen me grupin parlamentar dhe qeverinë.

Ky aneks duket se lidhet më shumë me organizimin politik të Partisë Socialiste sesa me programin qeverisës. Ai pritet të përcaktojë mënyrën se si deputetët, ministrat dhe drejtuesit politikë duhet të rikthejnë kontaktin me qytetarët.

Një mandat i ri, por me standarde të reja

Analiza e Ramës ka një logjikë politike të qartë.

Ai pranon se Shqipëria nuk është më në fazën kur qytetarët kënaqen me një rrugë apo një shkollë të re. Sot kërkojnë cilësi në shërbime, administratë që funksionon, drejtësi, shëndetësi dhe respekt.

Kjo do të thotë se mandati i katërt nuk mund të qeveriset me të njëjtën filozofi si tre mandatet e para.

Pyetja është nëse Partia Socialiste është gati për këtë transformim.

Sepse ndryshimi nuk kërkon vetëm dokumente të reja. Kërkon ndryshim të kulturës politike, përgjegjësi individuale të ministrave, reformim të administratës dhe një marrëdhënie më të hapur me shoqërinë civile.

Sfida e vërtetë e “Besës”

Dokumenti mund të jetë i rëndësishëm si platformë politike, por suksesi i tij do të matet me rezultate konkrete.

A do të ndryshojë sjellja e administratës?

A do të dëgjohen realisht qytetarët?

A do të rishikohen projekte kur ka kundërshtime të argumentuara?

A do të ketë më shumë transparencë në vendimmarrje?

Këto janë pyetjet që do të përcaktojnë nëse “Besa” do të jetë një kthesë reale apo vetëm një slogan i ri politik.

Mbledhja e sotme nuk është thjesht një takim organizativ i Partisë Socialiste. Ajo shënon fillimin e testit të parë të mandatit të katërt të Edi Ramës.

Pas protestave që tronditën raportin mes qeverisë dhe qytetarëve, Kryeministri ka zgjedhur rrugën e reflektimit dhe të premtimit për ndryshim. Tani mbetet të shihet nëse ky reflektim do të shndërrohet në reforma konkrete dhe një mënyrë të re qeverisjeje, apo do të mbetet vetëm një analizë politike e imponuar nga presioni i bulevardit.

Në politikë, dokumentet kanë rëndësi vetëm kur pasohen nga veprime. Pikërisht për këtë arsye, “Besa” do të gjykohet jo nga fjalët që përmban, por nga vendimet që do të prodhojë në muajt që vijnë.