Polonia ndihet veçanërisht e kërcënuar nga Rusia për shkak të luftës në Ukrainë. Gjatë një vizite në Varshavë, Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s Mark Rutte përsëriti gatishmërinë e Aleancës për t’u kundërpërgjigjur.
Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s Mark Rutte e ka paralajmëruar presidentin rus Vladimir Putin që të mos ndërmarrë ndonjë sulm ndaj Polonisë. Kushdo që mendon se mund të shpëtojë duke sulmuar Poloninë ose një vend tjetër të NATO-s gabon dhe “do të ndiejë forcën e plotë të kësaj aleance të vendosur”, tha Rutte gjatë një vizite në kryeqytetin polak, Varshavë.
“Reagimi ynë do të jetë shkatërrues”, shtoi kreu i aleancës ushtarake perëndimore. Kjo duhet të jetë e qartë për Putinin dhe “këdo që dëshiron të na sulmojë”.
Më shumë fonde për ushtrinë
“Rusia është dhe do të mbetet kërcënimi më i madh dhe më i keq për aleancën tonë,” theksoi Rutte në një konferencë të përbashkët shtypi me kryeministrin polak Donald Tusk. Moska po e transformon ekonominë e saj në një “ekonomi lufte”, e cila do të ketë një ndikim të madh në aftësitë e ushtrisë ruse.
Në këtë kontekst, Rutte përshëndeti rritjen e planifikuar të shpenzimeve të mbrojtjes në Evropë dhe Kanada. Ai ra dakord me Presidentin e SHBA-së, Donald Trump, se vendet e NATO-s duhet të investojnë edhe më shumë në sigurinë e tyre. Partneriteti me Shtetet e Bashkuara mbetet “guri themeltar i aleancës sonë dhe kjo nuk do të ndryshojë”, shtoi holandezi.
Tusk theksoi se, duke pasur parasysh situatën gjeopolitike në ndryshim, është shumë e rëndësishme që Polonia të marrë konfirmimin “se NATO-ja është e detyruar të mbrojë Poloninë në çdo situatë kritike”. Kryeministri foli edhe për bisedimet e armëpushimit mes përfaqësuesve të SHBA-së, Ukrainës dhe Rusisë: “Të jemi të sinqertë, ndikimi ynë në këto negociata, për ta thënë me mirësjellje, është i kufizuar. Prandaj, ne si NATO, si Poloni, duhet të jemi të përgatitur për skenarë që ende nuk i kuptojmë plotësisht”.
Prandaj Polonia planifikon të shpenzojë 4.7% të prodhimit të saj të brendshëm bruto (PBB) për mbrojtjen kombëtare këtë vit. Për më tepër, qeveria e Varshavës synon të tërhiqet nga i ashtuquajturi Traktati i Otavës që ndalon minat kundër personave, siç bënë Estonia, Letonia dhe Lituania. Të katër shtetet janë aleatë të ngushtë të Ukrainës.
Suedia armatoset
Suedia, anëtare e re e NATO-s, dëshiron gjithashtu të rrisë në mënyrë dramatike shpenzimet e saj të mbrojtjes gjatë dhjetë viteve të ardhshme. Kryeministri Ulf Kristersson njoftoi në një konferencë shtypi në Stokholm se rreth 300 miliardë krona suedeze (afërsisht 28 miliardë euro) do të shpenzohen për mbrojtjen deri në vitin 2035. Ky është plani për riarmatimin më të madh ushtarak që nga Lufta e Ftohtë.
Që nga fillimi i luftës së agresionit të Rusisë kundër Ukrainës, ne e kemi parë veten në një situatë krejtësisht të re të politikës së sigurisë. Për më tepër, ka shumë pasiguri për marrëdhëniet transatlantike, tha Kristersson, duke iu referuar politikës së Trumpit. Këto pasiguri do të vazhdojnë për një kohë të gjatë.
Investimet e financuara nga kreditë janë të nevojshme për të alokuar rreth 3.5% të PBB-së për mbrojtjen deri në vitin 2030, shpjegoi kryeministri suedez. Aktualisht, në vendin skandinav janë shpenzuar rreth 2.4% të PBB.
Pas përfundimit të Luftës së Ftohtë në vitet 1990, Suedia reduktoi në mënyrë drastike shpenzimet e saj ushtarake. Vetëm pas aneksimit nga Rusia të Gadishullit të Krimesë të Ukrainës në vitin 2014, qeveria e Stokholmit filloi të investonte më shumë në sigurinë e vendit. Në mars 2024, Suedia, më parë neutrale, iu bashkua zyrtarisht NATO-s./DW/