Qeveria, edhe 1.7 miliardë euro për të tjera koncesione!

Kur kanë mbetur edhe gjashtë muaj nga data e zgjedhjeve, qeveria ka vendosur të lëshojë dorën me koncesionet. Në buxhetin e vitit 2021 është planifikuar që të jepen edhe 6 koncesione të reja, të cilat arrijnë vlerën fillestare 218 miliardë lekë ose 1.7 miliardë euro. Këto para që do merren nga buxheti i shtetit do të përdoren për koncesionin e aeroportit të Vlorës 13 miliardë lekë, koncesionin e rrugës Milot-Fier, 20 miliardë lekë, koncesioni për kontrollin e automjeteve 20 miliardë lekë, koncesion për sigurinë rrugore 5 miliardë lekë dhe dy koncesione të tjera për përmirësimin e infrastrukturës rrugore dhe hapësirat publike. Në tetë vite qeveria e kryeministrit Edi Rama të vetmen gjë që ka bërë me shumicë është dhënia e koncesioneve. Shifra e përafërt e parave që janë dhënë për projektet me koncesion, llogaritet se arrin në 5 miliardë euro. Me 6 projektet e fundit, qeveria “Rama” e çon këtë shifër në rreth 6.6 miliardë euro duke thyer çdo rekord për financat e vendit. Me këtë model abuzimesh, qeveria e ka zbrazur buxhetin e shtetit për dekadat e ardhshme duke rritur borxhin publik.
Rreziku i koncesioneve është paralajmëruar prej kohësh nga ekspertët e financave dhe institucionet ndërkombëtare. Projektet me Partneritet Publik Privat, siç i quan qeveria, në vend të rrisin ekonominë, në fakt rrisin borxhet dhe boshatisin buxhetin e shtetit. Në këto projekte, si rregull për të mos dëmtuar buxhetin e shtetit është kompania private ajo që hedh lekët për investim dhe i merr më pas. Ndërkohë me qeverinë “Rama” ndodh e kundërta, lekët për kryerjen e punimeve e paguan shteti që në fillim, në disa raste dhe paradhënie. Ndërkohë kompanitë marrin jo vetëm paratë direkt, por përfitojnë më pas nga shitja e shërbimit që kryejnë, kur mund ti bënte shteti këto shërbime. Shembulli më konkret është i inceneratorëve. Qeveria u dha kompanive anonime 75 milionë euro për ndërtimin e impianteve. Pas ndërtimit, që realisht nuk është bërë, veç 75 milionë eurove që i përlanë nga buxheti, kompanitë do marrin para nga bashkitë në gjithë vendin për çdo tonë mbetjesh që do përpunojnë. Në këtë rast, buxheti i shtetit dhe taksat e qytetarëve vidhen dy herë. Njëherë nga kostot e fryra të projekteve që hartohen nga kompanitë në bashkëpunim me qeverinë dhe herën e dytë kur paguajnë sërish për shërbimin që marrin të privati. Skema e vjedhjes është e njohur dhe jo rastësisht të gjitha koncesionet merren nga vetëm pak kompani që kanë raporte speciale me qeverinë dhe ministrat e saj. Gjithë këto miliarda euro qarkullojnë brenda një grupi të ngushtë politikano-biznesmenësh që e kanë kthyer buxhetin e shtetit, si llogari personale bankare.
Në historinë e fundit të koncesioneve edhe më shqetësuese është koha kur qeveria ka zgjedhur të shpërndajë paratë. Shpesh herë është diskutuar që para zgjedhjeve qeveritë të ndalonin projektet e mëdha dhe të mos shpërdoronin paratë për fushatë elektorale. Kryeministri Edi Rama dhe qeveria e tij, jo vetëm e ka thyer këtë rregull, por ka vendosur që para zgjedhjeve të zbrzë gjithë buxhetin e shtetit. Dy janë arsyet se përse qeveria po shpejton të japë çdo gjë me koncesion. E para, është elektorale dhe lidhet me manipulimin e zgjedhjeve. Një pjesë e këtyre parave që u jepen kompanive anonime dhe më pas zhduken në parajsa fiskale nuk ka dyshim që përdoren për zgjedhjet.
Arsyeja e dytë shpjegohet me sëmundjet që kapin qeveritë kur janë në ikje. Kur një qeveri ndjen se po i afrohet humbja dhe pas ca muajsh nuk ka më pushtet, nxiton të firmosë çdo tender të dyshimtë dhe çdo aferë korruptive, me shpresën se në rrëmujë e sipër nuk do të kuptohet vjedhja. Cilado qoftë arsyeja që e ka shtyrë qeverinë të masakrojë buxhetin me koncesione, opozita duhet të garantojë qytetarët se këto para do të kthehen dhe ata që kanë firmosur do të ndëshkohen.
SPAK-u duhet të bëjë shembull qeveritarët apo ish-qeveritarët që abuzojnë me fondet e shtetit.
Mili Xhani