Debate mes socialistësh për bujqësinë. Braçe: Fermerët nuk fitojnë. Peleshi: E vërtetë

Kuvendi i Shqipërisë ka nisur punimet sot në orën 10:00 sipas pikës 1 të rendit të ditës, interpelancës së kërkuar nga deputeti socialist Erion Braçe për ministrin e Bujqësisë, Niko Peleshi.

Kreu i Komisionit te Ekonomise ka ngritur shqetësimin e çmimeve nga foltorja e Kuvendit, duke thënë se të vetmit që nuk fitojnë janë bujqit dhe blegtorët, ndërsa fitimet shkojnë te tregtarët. Në kundërpërgjigje ndaj tij, Peleshi ka pranuar si të vërteta pohimet e deputetit, duke shtuar se ka dhe një të vërtetë edhe më të madhe, që sipas tij, 89% e atyre që jetojnë në fshat e që quhen fermerë në fakt nuk kanë as 2 hektarë tokë.

Braçe: Arsyeja që ju kam thirrur në interpelancë lidhet me punën tuaj dhe të mijëra bujqë

Bujqësia vazhdon të mbajë një peshë shumë të madhe në PBB 22%, por njëherësh është edhe sketori që se më punë pjesën më të madhe të shqiptarëve, kryesisht banorë të fshatrave.

Po, ka mes atyre që merren sot me bujqësi që po e kthejnë punën me takon në një sipërmarrje ekonomike, por këta mbeten shumë pak.

Interesi i tyre janë cmimit i produkteve që ata prodhojnë. Si rregull në treg malli e bën cmimin pastaj vepron tek kërkesa dhe oferta. Por tek ne ku nuk ka tregje, është cmimi ai që po bën mallin.

Nëse bujku nuk fiton një sezon, apo në sezonin e dytë për shkak të cmimeve ai nuk e prodhon më atë produkt.  Pazari është magjia e vetme që funksionin në këtë vend.

Ata që grumbullojnë vecanrërisht këta që tregtojnë, ata që nuk fitojnë janë bujqit, ka një aryse i deytrojnë të shesin nën kosto.

Këto çmime po bëjnë që në këtë vend në bujqësi po të punosh nuk fiton, por akoma më keq, po të investosh paratë e tua i humb edhe ato.

Investitorët më të mëdhenj sot në bujqësi janë emigrantët. Po të shkosh njëherë në fshat dhe të rrish nuk duhet të shkosh në Hauard për ta kuptuar.

Çmimet po i  hanë këto para. Njërëzit po shpenzojnë kursimet e tyre për të prodhuar në bujqësi dhe blegtori.

Sakaq, ministri Peleshi sqaroi problemin e mungesës së tregjeve:

Peleshi: Të gjitha që tha Braçe janë të vërteta. Ka një të vërtetë të madhe që mbase nuk kemi guxuar ta themi, ne quajmë sot fermer këdo që punon e jeton në fshat, në fakt 89% e fermerëve kanë më pak se 2 hektarë tokë. Kjo do të thotë se të ardhurat që siguron nga bujqësia nuk janë të ardhurat primare të familjes tënde. Së pari, jemi duke punuar për përkufizimin e fermës dhe fermerit dhe të bëjmë një ndarje të qartë. Duhet zgjuarsi dhe politikë e zgjuar. Kjo qasje do të ndryshojë në vitin 2018. Këtë problem e kemi pasur dhe do ta kemi, se nuk jemi vend i zhvilluar, por në vitin 2018 do përballemi me një realitet tjetër, ku mundësitë do jenë shumë më të madhe se nevojat. 

Ne kemi dyfishuar sipërfaqen nën ujë, megjithatë kemi dhe disa mijë hektarë të tjera pa ujë. Brenda këtij viti do përfundojmë 29 skema, do shtojmë me 10 mijë hektarë nën ujë. Do vazhdojmë decentralizimin, pjesën më të madhe të infrastrukturës dytësore dhe tretësore ua kemi dhënë bashkive. Po përmbyllim negociatat me BB për 25 milionë euro të tjera për skemën e ujitjes për vitin 2018.

Imputet bujqësore jo cilësore shpeshherë ndikojnë koston e prodhimit, kur janë të shtrenjta. Përjashtimi nga TVSH i një pjese të mirë të imputove, që nuk e bëjmë dot në paketën fiskale të këtij viti, por hap pas hapi, brenda mandatit. Fermeri nuk ka përgjegjësi për imputet bujqësore dhe unë jam këtu për ta mbajtur nën vëzhgim. Duhet kontroll për të mos penetruar në treg produktet e falsifikuara. Pra, çështja e kontrollit na takon ne dhe po përgatitemi ta bëjmë më mirë. 

Infrastruktura ndikon, 100 milionë dollarë po negociojmë me BB për infrastrukturën. Do lidhet fshati me rrugën nacionale.

Mungesa e dijes, faktor i rëndësishëm. Drejtoritë e bujqësisë kanë pasur e vazhdojnë të kenë shumë funksione. 

Braçe: Shqetësimi im kalon në disa hallka, karota që prodhohet në Divjakë ka një cilësi krejt ndryshe nga prodhimi në gjithë vendin. Kostoja për një dynim karrot është 2 lekë për kg, sot në pazarin e Tiranës ishte 70 lekë. Ky pra është shqetësimi, nga bujku te tregtari çmimi ndryshon me rreth 3-fish. E njëjta gjë ndodh me lakrën, me lule lakrën, bokolin, shalqiri ishte i vetmi produkt që i dha lekë fermerit.

Po të shkojmë te sera shqetësimi bëhet edhe më i madh. Për kastravecin, domaten që sot në Tiranë është dy herë më shtrenjtë. Pra, tregtarët këtu fitojnë dy herë e gjysmë më shumë. Ka dhe problematika tjera, por ky i abuzimit të tregtarëve është skandaloz. Edhe në eksport çmimet kanë shkuar tre herë më shtrenjtë. Nuk do ketë vlerë asnjë lloj investimi nëse paratë nuk i marrin bujqit, por tregtarët. Bujqit e kanë konkurrencën direkt me turqit dhe grekët. Bujqit duhen orientuar të mbjellin tokën në kushtet që para se grekët e turqit të bllokojnë tregun. Sulmi në periudha piku duhet të ndalet.

Braçe: Ministër, unë nuk mallkoj, por gjërat nuk funksionojnë dhe këtë nuk e mohoj dot, as unë dhe as askush. Ka një abuzim shumë të madh në treg, nga fusha në treg ndryshon çmimi me tre herë, kjo është ulëritëse. Ndërhyni në këtë pikë. Ka një rrjet tregtarësh të aftë për të sulmuar produktet bujqësore.

Seanca

Në rend dite janë parashikuar edhe diskutime për çështje jashtë rendit të ditës, kohë kur pritet të ketë debate dhe akuza nga ana e opozitës, akuza të nisur këto në komisionet kuvendore. Duke filluar nga e hëna, deputetët e opozitës kanë qndruar pak nëpër komisione, ndërsa më pas i kanë bojkotuar ato.

Rendi i ditës në Kuvend për ditën e sotme është:

Miratimi i procesverbalit të seancës plenare të datës 25.10.2017 (neni 44, Rregullore)
Njoftimi i projektligjeve të depozituara në Kuvend (neni 44, pika 3 e Rregullores)
Interpelancë me Ministrin e Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural, kërkuar nga deputeti Erjon Braçe (neni 96, Rregullore)
Projektligji “Për miratimin e buxhetit faktik të shtetit për vitin 2016” (nenet 73-77, Rregullore, votim me shumicë të thjeshtë) Pyetje Shprehet komisioni përgjegjës për Ekonominë dhe Financat Diskutime (Shprehen grupet parlamentare): Koha e votimit (në parim/nen për nen/në tërësi)
Projektligji “Për tarifat dhe shpenzimet gjyqësore në Republikën e Shqipërisë” (nenet 73-77, Rregullore, votim me shumicë të thjeshtë) Pyetje Shprehet komisioni përgjegjës për Çështjet Ligjore, Administratën Publike dhe të Drejtat e Njeriut Diskutime (Shprehen grupet parlamentare): Koha e votimit (në parim/nen për nen/në tërësi)
Diskutime për çështje jashtë rendit të ditës (neni 45, Rregullore) Koha e diskutimeve deri në 60 minuta.